ارزیابی تنوع ژنتیکی و ساختار جمعیت برخی از ژنوتیپ های گوجه فرنگی (Solanum lycopersicum) با استفاده از نشانگرهای ISSR
محل انتشار: فصلنامه بیوتکنولوژی کشاورزی، دوره: 18، شماره: 1
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 5
فایل این مقاله در 24 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_JOAGK-18-1_007
تاریخ نمایه سازی: 4 بهمن 1404
چکیده مقاله:
چکیده هدف: این پژوهش با هدف بررسی ساختار جمعیت و تنوع ژنتیکی ۳۳ ژنوتیپ گوجه فرنگی (Solanum lycopersicum) شامل تیپ های معمولی و گیلاسی، با بهره گیری از نشانگرهای ISSR و تحلیل های AMOVA، PCoA و STRUCTURE انجام شد تا منابع ژنتیکی مناسب برای برنامه های به نژادی شناسایی شود.مواد و روش ها: در این پژوهش ۳۳ ژنوتیپ گوجه فرنگی در دو تیپ میوه معمولی و گیلاسی از ایران و سایر کشورها مورد بررسی قرار گرفتند. جهت بررسی تنوع ژنتیکی ژنوتیپ های مورد مطالعه، نمونه های برگی در مرحله ظهور اولین میوه ها برداشت و پس از استخراج DNA با استفاده از روش CTAB و با اندکی تغییرات با استفاده از ۱۰ نشانگرISSR مورد آزمایش قرار گرفتند. داده های حاصل پس از جداسازی با الکتروفورز، بر اساس شاخص های نشانگر (تعداد و درصد باندهای چندشکل، PIC و MI)، تجزیه واریانس مولکولی (AMOVA)، خوشه بندی UPGMA (ضریب جاکارد)، تجزیه به مختصات اصلی (PCoA) و تحلیل ساختار جمعیت (STRUCTURE) مورد بررسی قرار گرفتند. در این مطالعه از میان ۱۳۰ باند ایجاد شده ۷۱ عدد باند (بیش از ۵/۵۴ درصد) چند شکل بودند. بیشترین محتوای چند شکلی در نشانگرهای GA)۸C)، AC)۸G) و AG)۸YC) به ترتیب با ۴۷/۷۶، ۷۵ و ۴۲/۶۸ درصد و کمترین درصد چندشکلی در نشانگر AGG)۶) با مقدار ۰۷/۲۳ درصد مشاهده گردید. بر اساس نتایج این پژوهش نشانگرهای دارای بیشترین درصد چند شکلی به عنوان نشانگرهای مناسب در بررسی تنوع ژنتیکی گوجه فرنگی انتخاب شدند. تحلیل ساختار جمعیت (STRUCTURE) ژنوتیپ ها را به سه زیرجمعیت متمایز تفکیک کرد. AMOVA با گروه بندی به دو تیپ میوه (معمولی و گیلاسی) نشان داد ۹۱٪ از واریانس کل درون گروهی و ۹٪ بین گروهی است. PCoA بر پایه فاصله ی جاکارد نیز پراکنش ژنوتیپ ها را در سه خوشه بازنمایی کرد. خوشه بندی UPGMA (فاصله جاکارد) با خط برش ۰٫۴۲ سه گروه مشخص ارائه داد که در آن Maya (T۱۲) و Lucid Gem American (T۱۶) به صورت شاخه های دورافتاده، بیشترین فاصله ی ژنتیکی را نسبت به سایر ژنوتیپ ها نشان دادند. هم سویی STRUCTURE و PCoA سه گانگی جمعیت را تایید کرد و DFA نیز جدایی گروه ها را با دقت ۱۰۰٪ تایید نمود.نتیجه گیری: این پژوهش نشان داد که نشانگرهایISSR ، به ویژه (GA)۸C و (AC)۸G ابزاری کارآمد برای تفکیک ژنوتیپ های گوجه فرنگی هستند. سهم بالای تنوع درون جمعیتی (۹۱٪) در برابر بین جمعیتی، همراه با هم پوشانی نسبی تیپ های معمولی و گیلاسی، بیانگر تاریخچه اصلاحی مشترک اما غنی از نظر منابع آللی است. در عین حال، شناسایی ژنوتیپ های متمایز مانند Maya (T۱۲) و Lucid Gem American (T۱۶) فرصت ارزشمندی برای استفاده در تلاقی های دور و گسترش تنوع ژنتیکی فراهم می کند.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
مریم نظری
دانشجو دکتری، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
اعظم نیک بخت
استادیار، پژوهشکده فناوری تولیدات گیاهی، پژوهشگاه افضلی پور، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
قاسم محمدی نژاد
گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
مهدی مهیجی
گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
سپیده قطب زاده کرمانی
استادیار، پژوهشکده فناوری تولیدات گیاهی، پژوهشگاه افضلی پور، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
