اثر نورهای مختلف LED قرمز و آبی بر خصوصیات ریخت شناختی و فیزیولوژیکی گیاه زوفا (Hyssopus officinalis L.)

نور، منبع اصلی انرژی برای فرآیند فتوسنتز و عامل مهمی برای رشد و نمو گیاه محسوب می شود. امروزه با استفاده از لامپ های LED، شرایط برای مطالعه طیف های مختلف نور و بهبود رشد و تولید انبوه گیاهان در محیط های کنترل شده فراهم می شود. مطالعه حاضر با هدف بررسی خصوصیات ریخت شناختی و فیزیولوژیکی گیاه زوفا (Hyssopus officinalis L.) در واکنش به تیمارهای مختلف نوری LED شامل سفید، قرمز:آبی (۷۰:۳۰)، قرمز:آبی (۳۰:۷۰)، قرمز:آبی (۵۰:۵۰)، آبی۱۰۰ درصد و قرمز ۱۰۰ درصد با شدت نوری ۱۰ ±۲۵۰ میکرومول فوتون بر مترمربع در ثانیه ساطع شده از لامپ­های LED در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در سال ۱۴۰۲ در آزمایشگاه مجتمع آموزش عالی تربت­جام انجام شد. نتایج نشان داد که طیف های مختلف نوری تاثیر معنی داری بر ویژگی های رشدی و فیزیولوژیکی گیاه زوفا داشتند. در نور قرمز، بیشترین میزان وزن تر و خشک شاخساره، ریشه و کل گیاه ثبت شد، بیشترین میزان کلروفیل a، b، کلروفیل کل و اسانس در گیاهان رشد یافته در محیط نوری ترکیب قرمز:آبی (۳۰:۷۰) به دست آمد. کمترین میزان آنتی­اکسیدان در تیمار شاهد مشاهده شد. تیمار ترکیبی نور قرمز:آبی (۷۰:۳۰) باعث افزایش ۳۰ درصد کاروتنوئید نسبت به شاهد گردید. بیشترین و کمترین میزان فعالیت آنتی اکسیدانی به ترتیب در تیمارهای نوری قرمز:آبی (۵۰:۵۰) و شاهد ثبت گردید. نتایج این پژوهش نشان داد که استفاده از روش های نوین کشاورزی با سیستم های نوردهی مصنوعی سبب بهبود شاخص های رشدی و فیزیولوژیکی گیاه زوفا شده و کاربرد نور قرمز ۱۰۰ درصد و ترکیب قرمز:آبی (۷۰:۳۰) به دلیل افزایش کارآیی تولید و حصول حداکثر عملکرد گیاه، از نظر اقتصادی و اجرایی قابل توصیه است.

کلیدواژه ها:

رشد ، سطح برگ ، کلروفیل کل ، کیفیت نور