بررسی نظام مندی استعاره مفهومی غم در دیوان قاآنی

استعاره ممکن است در نگاه بعضی از صاحب نظران، انحراف از هنجارهای متعارف زبان به شمار رود؛که این امر، می تواند شیوه ای از فرآیند گریزناپذیر در شکل گیری استدلال و اندیشه قرار گیرد؛ به این معنا که نظام اندیشه ای بشر ماهیتی اساسا استعاری دارند، زیرا انسان ها در قالب مفاهیم استعاری می اندیشند و چه بسا به شبیه سازی دست خواهند زد. در راستای این امر، پژوهش حاضر به بررسی حوزه های استعاره «غم» در اشعار قاآنی پرداخته است، روش این پژوهش توصیفی-تحلیلی است و هدف از آن، شناسایی حوزه های مبدا به کار رفته در آثار شاعر مذکور می باشد؛ تا بتوان با تحلیل شناختی آن ها، لایه های پنهان معانی اشعار وی را مورد بررسی قرار داد. بر اساس یافته های پژوهش حاضر، قاآنی به منظور عینی سازی مفهوم ذهنی غم، از حوزه های مبدا مختلفی بهره برده است که پر استعمال ترین آن ها، انسان، جاندار، اشیاء و انسان هستند که مفهوم ذهنی را به صورت عینی مورد استفاده قرار داده است. یافته های این جستار موید این مطلب است که قاآنی، دیدی کاملا متفاوت به مفهوم غم دارد، طوری که بارها آن را در قالب اجسام سنگین و حتی کشنده به ترسیم می کشد که این امر به صورت حیوانات وحشی نیز مشهود است. این نوع نگرش قاآنی به غم می تواند بازتاب زندگی پر از رنج او باشد که در ذهنش رسوخ و در زبانش نمود پیدا کرده است.

کلیدواژه ها:

استعاره مفهومی ، سبک بازگشت ادبی ، زبان شناسی شناختی ، غم ، قاآنی