تغییرات کاربری اراضی با استفاده از پردازش تصاویر ماهواره ای و سامانه های اطلاعات جغرافیایی در استان گیلان، ایران

پیشینه و اهداف: فعالیت های انسانی و فرآیندهای طبیعی باعث ایجاد تغییرات کاربری می شوند که منجر به مسائل مهمی مانند جنگل زدایی، از بین رفتن تنوع زیستی و افزایش آسیب پذیری در برابر بلایای طبیعی مانند سیل می شود. رشد جمعیت و افزایش تقاضاهای اجتماعی-اقتصادی فشار قابل توجهی بر کاربری و پوشش زمین وارد می کند که اغلب منجر به تغییرات غیرقانونی می شود که عمدتا به سوء مدیریت در کشاورزی، توسعه شهری، مراتع و جنگل ها نسبت داده می شود. ادغام سنجش از دور و سیستم های اطلاعات جغرافیایی (GIS) یک رویکرد قوی برای ارزیابی دقیق و نظارت بر تغییرات کاربری زمین در مناطق وسیع ارائه می دهد. داده های ماهواره ای، به ویژه از منابعی مانند اسکنر چندطیفی Landsat (MSS)، نقشه برداری موضوعی (TM) و نقشه برداری موضوعی پیشرفته (ETM+)، به طور گسترده برای تجزیه و تحلیل تغییرات کاربری زمین، به ویژه در مناطق جنگلی و کشاورزی استفاده شده است. این مطالعه با هدف تحلیل تغییرات کاربری اراضی در بافت خاک برنج شالیزاری در گیلان، شمال ایران از سال ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۱ انجام شده است. با استفاده از داده های Landsat MSS و ETM+ و نرم افزار GIS، این مطالعه تلاش می کند تا تغییرات کاربری و پوشش قابل توجهی را شناسایی و مشخص کند و بینش های ارزشمندی را در مورد پویایی چشم انداز منطقه ای ارائه دهد.روش ها: در این مطالعه که در استان گیلان انجام شد، تصاویر ماهواره ای Landsat-۸ از سال های ۱۳۹۱ و ۱۴۰۱، با حداقل پوشش ابری، استفاده شد. برروی تصاویر ماهواره ای لندست-۸ برای کاهش خطاها اصلاحات هندسی و رادیومتری انجام شد. با استفاده از روش حداکثر احتمال، طبقه بندی نظارت شده طبقات کاربری زمین را مشخص کرد. این روش احتمال یک پیکسل متعلق به هر کلاس از پیش تعریف شده را محاسبه می کند و پیکسل را به کلاسی با بیش ترین احتمال اختصاص می دهد. این رویکرد جامع، تحلیل پویایی کاربری زمین در منطقه مورد مطالعه را تسهیل کرد و بینش های ارزشمندی را در مورد تغییرات محیطی در طول زمان ارائه داد.یافته ها: ارزیابی نقشه های طبقه بندی کاربری اراضی دقت کلی ۸۰% و ضریب کاپا بیش از ۰.۸ را نشان داد که نشان دهنده توافق قابل توجه با کلاس های حقیقت زمینی است. بهره برداری از مساحت جنگل از ۴۶ درصد در سال ۲۰۱۱ به ۳۳ درصد در سال ۲۰۱۱ کاهش یافته است که نشان دهنده تخریب اکوسیستم است. به همین ترتیب، اراضی مرتع از ۵۱ درصد در سال ۱۳۹۱ به ۴۲ درصد در سال ۱۴۰۱ کاهش یافت. در مقابل، زمین های کشاورزی شاهد رشد قابل توجهی بودند که از سال ۲۰۱۳ تا ۱۴۰۱ به میزان ۷ درصد (۳۴ درصد به ۴۱ درصد) افزایش یافت. مساحت زمین مسکونی افزایش قابل توجهی را تجربه کرد و ۳۴ درصد افزایش یافت. این یافته ها بر تغییرات قابل توجه کاربری زمین، از جمله کاهش جنگل ها و افزایش گسترش مسکونی تاکید می کند، که نیاز مبرم به شیوه های مدیریت پایدار زمین در منطقه مورد مطالعه را برجسته می کند.

کلیدواژه ها:

درختان رگرسیون تقویت شده ، لندست-۹ ، جنگل تصادفی ، سنتینل-۱ ، ماشین بردار پشتیبانی ، نیتروژن کل خاک