بررسی نگرانی ها و چالش های اخلاقی استفاده از هوش مصنوعی در روانشناسی: مطالعه مروری

فناوری هوش مصنوعی (AI) به عنوان یکی از پیشرفت های چشمگیر تکنولوژی در چند سال اخیر به سرعت توسعه یافته است و به دلیل کاربرد های گسترده اش در طیف وسیعی از حوزه های علمی، روز به روز نیز رایج تر می شود. این فناوری به یکی از ابزارهای نوظهور و مطرح در حوزه روان شناسی و روان درمانی تبدیل شده است که قابلیت های گسترده و عمیقی در تحلیل داده های روان شناختی، شناسایی الگوهای رفتاری و ارائه مداخلات درمانی مبتنی بر اساس الگوریتم های یادگیری ماشین (ML) دارد. علاوه بر ارائه ابزارهای تشخیصی و درمانی، هوش مصنوعی مولد با تقلید از الگوهای گفتاری و واکنش های احساسی، می تواند عواطف و هیجانات افراد را تشخیص و بر آن ها نظارت کند. با این حال، همراه با پیشرفت های فناوری و افزایش قابلیت های هوش مصنوعی، نگرانی های اخلاقی متعددی در این زمینه از سمت روان شناسان و منتقدان به وجود آمده است. این مطالعه مروری با هدف شناسایی و تحلیل چالش های اخلاقی مربوط به استفاده از هوش مصنوعی در روان شناسی صورت گرفته و به منظور بهبود مشکلات موجود، راه کارهایی را ارائه می دهد. روش این پژوهش از نوع مروری روایتی است. در مطالعه حاضر، مقالات موجود در پایگاه های Google Scholar, PubMed, Semantic Scholar, Science Direct, ResearchGate و Sid در طی سال های ۲۰۲۴-۲۰۱۷ مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج به دست آمده نشان می دهند که نقض احتمالی حریم خصوصی افراد، وجود سوگیری های الگوریتمی به منظور تحلیل داده و مشاوره، کاهش تعاملات انسانی در فرایند درمان و مسئولیت پذیری مبهم در تصمیم گیری های اشتباه هوش مصنوعی از جمله چالش های اخلاقی مطرح در این زمینه هستند. در نهایت، با پیشرفت تکنولوژی هوش مصنوعی و نفوذ آن به روان شناسی، چالش های اخلاقی پیش رو گریز ناپذیرند و باید برای حل مشکلات مطرح شده راه حل هایی ارائه و اجرایی کرد.

کلیدواژه ها:

روان شناسی ، سلامت روان ، مسائل اخلاقی ، هوش مصنوعی ، یادگیری ماشینی