تحلیل تطبیقی شاخصهای کاهش انتشار کربن در بازآفرینی شهری

سومین کنفرانس ملی و دومین کنفرانس بین المللی روز آینده شهر آینده به محوریت تغییرات اقلیمی دانشگاه خوارزمی، ۹ اردیبهشت ۱۴۰۴، ۲۰۲۵ April ۲۹ تحلیل تطبیقی شاخصهای کاهش انتشار کربن در بازآفرینی شهری سید عباس رجایی، دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشکده جغرافیا دانشگاه تهران راضیه شاه نظری، دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه تهران تهران، ایران در دهه های اخیر تغییرات اقلیمی به یکی از مهمترین چالشهای جهانی بدل شده که ریشه در ساختار توسعه شهری و وابستگی آن به سوختهای فسیلی دارد. در این میان شهرها به رغم اشغال سطحی اندک از کره زمین، سهم عمده ای در انتشار گازهای گلخانه ای دارند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل تطبیقی شاخصهای بازآفرینی شهری کم کربن در سه شهر پیشرو جهان، کپنهاگ، آمستردام و سئول و ارائه چارچوبی بومی برای سیاست گذاری در ایران انجام شده است. روش تحقیق به صورت کیفی و تطبیقی بوده و از تحلیل محتوای اسناد بین المللی و مطالعات موردی بهره گرفته شده است. در این راستا، پنج شاخص کلیدی شامل هدف گذاری کربن زدایی، زیرساختهای سبز، حمل و نقل پایدار، مشارکت شهروندان و نوآوری معماری به عنوان معیارهای ارزیابی انتخاب شدند. نتایج نشان میدهد که موفقیت در بازآفرینی شهری کم کربن مستلزم هم راستایی سیاست گذاری اقلیمی، بهره گیری از فناوریهای نوین، جلب مشارکت مردمی و توجه به ابعاد فرهنگی و اجتماعی است. همچنین تحلیل SWOT نشان داد که اگرچه ظرفیتهای قابل توجهی برای پیاده سازی این رویکرد در ایران وجود دارد، چالشهایی نظیر نبود مدل بومی، ضعف زیرساختی و مقاومت نهادی نیز قابل چشم پوشی نیستند.

کلیدواژه ها:

بازآفرینی شهری ، شهر کم کربن ، توسعه پایدار ، زیرساخت سبز