ارزیابی تحمل به خشکی انتهای فصل رشد در ارقام گندم و شناسایی ژنوتیپ های پر محصول

تنش خشکی انتهای فصل رشد، تاثیر قابل توجهی بر کیفیت و کمیت محصول گندم دارد. برای ارزیابی تحمل ارقام و لاین های جدید گندم نسبت به این تنش، آزمایشی به صورت طرح اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار و به مدت دو سال در ایستگاه تحقیقاتی چهارتخته شهرکرد اجرا شد. تیمارهای مورد آزمایش در این تحقیق شامل سه سطح قطع آبیاری به عنوان کرت های اصلی (آبیاری کامل، قطع آبیاری در مرحله گلدهی و مرحله پرشدن دانه) و هفت رقم و لاین گندم به عنوان کرت های فرعی (میهن، حیدری، پیشگام، CD- ۹۳-۹ ، CD- ۹۳-۱۰، CD- ۹۱-۱۲ و CD- ۹۲-۶) بودند. نتایج نشان داد که تاثیر قطع آبیاری بر عملکرد دانه و ویژگی-های رویشی در سطح یک درصد معنی دار شد. بیشترین مقدار عملکرد دانه در شرایط آبیاری کامل از تیمار رقم میهن به میزان ۲۶/۱۰ تن در هکتار بدست آمد. متوسط عملکرد دانه در تیمارهای آبیاری کامل، قطع آبیاری در مرحله پرشدن دانه و قطع آبیاری در مرحله گلدهی به ترتیب ۷۴/۸، ۲۷/۵ و ۹۴/۳ تن در هکتار بود که از لحاظ آماری تفاوت بسیار معنی داری با یکدیگر داشتند. در تیمار قطع آبیاری در مرحله گلدهی بیشترین عملکرد دانه به میزان ۴۴/۴ تن در هکتار مربوط به ژنوتیپ CD- ۹۳-۱۰ بود که تفاوت معنی داری با سایر ژنوتیپ ها داشت. بنابراین، در صورت قطع آبیاری یا کاهش آب مصرفی در مراحل انتهایی رشد گندم این ژنوتیپ نسبت به سایر ژنوتیپ های مورد آزمایش از ۶ تا ۲۵ درصد پتانسیل عملکرد بالاتری برخوردار بوده و قابل توصیه برای کاشت در چنین شرایطی می باشد.

کلیدواژه ها:

تنش خشکی ، عملکرد ، لاین و رقم