بررسی تطبیقی مدل های مدیریت مدرسه محور در ایران و فنلاند

هدف پژوهش حاضر، مقایسه الگوهای مدیریت مدرسه محور در نظام آموزشی ایران و فنلاند و تحلیل ابعاد ساختاری، مدیریتی و فرهنگی این الگوها با رویکردی تطبیقی است. این مطالعه از نوع کاربردی و با روش توصیفی–تحلیلی و تحلیل اسناد انجام شده است. داده ها از طریق بررسی متون علمی داخلی و خارجی، اسناد رسمی آموزشی و پژوهش های معتبر گردآوری شدند و سپس با روش تحلیل محتوای کیفی و تطبیقی بررسی گردیدند. یافته ها نشان داد که فنلاند با برخورداری از استقلال گسترده مدارس، رهبری آموزشی مدیران، مشارکت نهادینه معلمان و والدین و ساختار غیرمتمرکز، توانسته است الگوی موفقی از مدیریت مدرسه محور ارائه دهد. در مقابل، نظام آموزشی ایران علی رغم تاکید نظری بر این رویکرد، به دلیل تمرکزگرایی ساختاری، ضعف تفویض اختیار، محدودیت منابع و نهادینه نشدن فرهنگ مشارکت، در تحقق عملی این مدل با چالش های جدی مواجه است. مقایسه تطبیقی بیانگر آن است که بومی سازی الگوی فنلاندی در ایران نیازمند اصلاحات تدریجی، توانمندسازی مدیران، افزایش استقلال مدارس و تقویت مشارکت ذی نفعان است. نتایج این پژوهش می تواند برای سیاست گذاران و برنامه ریزان آموزشی جهت بهبود نظام مدیریتی مدارس ایران و حرکت به سوی مدارس کارآمد و پاسخ گو کاربرد داشته باشد.

کلیدواژه ها:

مدیریت مدرسه محور ، خودگردانی مدرسه ، مشارکت ، رهبری آموزشی ، ایران ، فنلاند