طراحی الگوی اخلاق حرفه ای مدیران آموزشی با رویکرد اسلامی–ایرانی

هدف این پژوهش طراحی و اعتبارسنجی الگوی اخلاق حرفه ای مدیران آموزشی با تاکید بر عوامل فردی، سازمانی و محیطی در چارچوب رویکرد اسلامی–ایرانی بود. پژوهش حاضر با روش آمیخته اکتشافی انجام شد. در بخش کیفی از رویکرد نظریه داده بنیاد و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۲۱ نفر از مدیران، متخصصان اخلاق و کارشناسان آموزش وپرورش استفاده شد. داده ها با کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل شدند. در بخش کمی، الگوی استخراج شده با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی و مدل سازی معادلات ساختاری بر روی داده های حاصل از ۳۱۶ پرسشنامه تکمیل شده توسط مدیران مدارس شهر تهران آزمون شد. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته مبتنی بر یافته های کیفی بود. نتایج نشان داد که مدل نهایی از برازش مطلوبی برخوردار است (CFI=۰.۹۹، GFI=۰.۹۶، RMSEA=۰.۰۵۴، χ²/df=۲.۱۰). عملکرد اخلاقی (R²=۰.۶۱) و رفتارهای اخلاقی (R²=۰.۴۲) بیشترین واریانس تبیین شده را داشتند. راهبردهای خرد (β=۰.۳۶) و راهبردهای کلان (β=۰.۲۵) اثر مستقیم معناداری بر ارتقای افراد داشتند، در حالی که تخصص فردی (β=۰.۱۰) و نگرش های اخلاقی (β=۰.۰۹) به طور غیرمستقیم از طریق راهبردهای مدیریتی بر ارتقای افراد اثر گذاشتند. همچنین، شرایط محیطی و ویژگی های فردی تاثیر غیرمستقیم بر پیامدهای محیطی داشتند. اخلاق حرفه ای مدیران آموزشی پدیده ای چندبعدی است که از تعامل عوامل فردی، سازمانی و محیطی شکل می گیرد. یافته ها تاکید دارند که آموزش اخلاقی، تدوین سیاست های اخلاق محور و پرورش بینش اخلاقی در مدیران، مهم ترین راهکارهای ارتقای اخلاق حرفه ای در نظام آموزشی ایران است. هدف این پژوهش طراحی و اعتبارسنجی الگوی اخلاق حرفه ای مدیران آموزشی با تاکید بر عوامل فردی، سازمانی و محیطی در چارچوب رویکرد اسلامی–ایرانی بود. پژوهش حاضر با روش آمیخته اکتشافی انجام شد. در بخش کیفی از رویکرد نظریه داده بنیاد و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۲۱ نفر از مدیران، متخصصان اخلاق و کارشناسان آموزش وپرورش استفاده شد. داده ها با کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل شدند. در بخش کمی، الگوی استخراج شده با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی و مدل سازی معادلات ساختاری بر روی داده های حاصل از ۳۱۶ پرسشنامه تکمیل شده توسط مدیران مدارس شهر تهران آزمون شد. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته مبتنی بر یافته های کیفی بود. نتایج نشان داد که مدل نهایی از برازش مطلوبی برخوردار است (CFI=۰.۹۹، GFI=۰.۹۶، RMSEA=۰.۰۵۴، χ²/df=۲.۱۰). عملکرد اخلاقی (R²=۰.۶۱) و رفتارهای اخلاقی (R²=۰.۴۲) بیشترین واریانس تبیین شده را داشتند. راهبردهای خرد (β=۰.۳۶) و راهبردهای کلان (β=۰.۲۵) اثر مستقیم معناداری بر ارتقای افراد داشتند، در حالی که تخصص فردی (β=۰.۱۰) و نگرش های اخلاقی (β=۰.۰۹) به طور غیرمستقیم از طریق راهبردهای مدیریتی بر ارتقای افراد اثر گذاشتند. همچنین، شرایط محیطی و ویژگی های فردی تاثیر غیرمستقیم بر پیامدهای محیطی داشتند. اخلاق حرفه ای مدیران آموزشی پدیده ای چندبعدی است که از تعامل عوامل فردی، سازمانی و محیطی شکل می گیرد. یافته ها تاکید دارند که آموزش اخلاقی، تدوین سیاست های اخلاق محور و پرورش بینش اخلاقی در مدیران، مهم ترین راهکارهای ارتقای اخلاق حرفه ای در نظام آموزشی ایران است.

کلیدواژه ها:

اخلاق حرفه ای ، مدیران آموزشی ، رویکرد اسلامی–ایرانی ، شایستگی فردی ، راهبردهای اخلاقی