بررسی اثرات ویژگی های اقلیمی، خاکی و گیاهی بر اسانس دو گونه درمنه خزری و دشتی در محتوای رویشگاه های متفاوت

چکیده: این تحقیق به بررسی ویژگی های آنتی اکسیدانی، آنزیمی و اسانس دو گونه گیاهی درمنه دشتی و خزری در دو رویشگاه توسکستان که درصد، کلاله و در در استان گلستان پرداخته محتوای طبیعی این است. واقع مطالعه با هدف ارزیابی تاثیر شرایط اقلیمی و فیزیکوشیمیایی خاک بر صفات مذکور انجام شد. داده های اقلیمی و خصوصیات خاک هر یک از این رویشگاه ها جمع آوری و بررسی شد. نتایج نشان داد در رویشگاه توسکستان، درمنه دشتی دارای مقادیر بالاتری در ظرفیت آنتی اکسیدانی و فعالیت آنزیمی نسبت به درمنه خزری بود. به طور خاص، درمنه دشتی در توسکستان به ترتیب با ۵۱.۶۳ در DPPH، ۴۹.۱۸ درصد در FRAP و در ABTS ۱۴.۶۴ درصد و با فعالیت آنزیمی بالاتر از درمنه خزری در تمامی صفات مورد بررسی قرار گرفت. از طرف دیگر، رویشگاه کلاله، درمنه دشتی دارای مقادیر بالاتری در صفات آنتی اکسیدانی و آنزیمی به ویژه در FRAP و ABTS نسبت به درمنه خزری بود. همچنین، محتوای اسانس در این برای درمنه دشتی درمنه خزری به ترتیب و درصد، بیشتر از رویشگاه توسکستان بود. در تجزیه همبستگی مشخص شد که محتوای اسانس با پارامترهای اقلیمی نظیر بارش، دما، طول و عرض جغرافیایی و ارتفاع از سطح دریا همبستگی مثبت و معنی داری دارد. همچنین، فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانی مانند کاتالاز، پراکسیداز و سوپراکسید دیسموتاز با برخی ویژگی های فیزیکوشیمیایی خاک همبستگی منفی و معنی داری نشان داد. نتایج رگرسیون گام به گام نیز نشان داد که از میان صفات گیاهی، فقط فعالیت آنزیم کاتالاز و ظرفیت آنتی اکسیدانی DPPH به عنوان عوامل مهم تاثیرگذار در محتوای اسانس شناسایی مجموع ۴۱.۷۶ درصد از تغییرات محتوای اسانس با این دو و رویشگاه، ۳۷.۲۳ تحلیل شدند و در ۳۹.۱۶ و ۱ صفت توجیه شد. این نتایج نشان دهنده تاثیرات قابل توجه شرایط محیطی بر صفات گیاهان دارویی است برای بهینه سازی فرآیندهای تحقیقاتی دارویی در مناطق مختلف استفاده شود. و می تواند به عنوان مبنای گیاهان کشت و برداشت اسانس، ظرفیت آنتی اکسیدان، فعالیت آنزیمی

کلیدواژه ها:

کاتالاز ، ویژگی های خاک