سرمایه داری دیجیتال و بازتولید سوژه (تحلیل عملکرد گوگل در پارادایم اقتصاد توجه)

این مقاله به بررسی نقش گوگل در فرایند بازتولید سوژه های دیجیتال از انسان ها با استفاده از اقتصاد توجه می پردازد و با استفاده از چهارچوب نظری زیست قدرت میشل فوکو و استیضاح لویی آلتوسر، نشان می دهد که چگونه الگوریتم های گوگل با جذب، تحلیل و کالایی سازی داده های کاربران و جلب توجه آنها، سوژه های دیجیتالی مطیع و پیش بینی پذیر می سازند. در این مقاله، به عنوان روش تحقیق از تحلیل مضمون کلارک استفاده شده است و نتایج به دست آمده تحلیل شدند که در نهایت مضامینی که گوگل براساس آ نها به جلب توجه کاربران پرداخته و توسط آن به کالایی کردن داده هایی کاربران می پردازد و سوژه ها را بازتولید می کند، به دست آمد. در ادامه مقاله بیان شد که گوگل با ترکیب قدرت زیستی (مدیریت زندگی دیجیتال کاربران) و استیضاح الگوریتمی (فراخوانی کاربران به عنوان سوژه های مصرف کننده)، نقش کلیدی در بازتولید سرمایه داری نظارتی ایفا می کند. این فرایند نه تنها حریم خصوصی را تهدید می کند، بلکه با ایجاد حباب فیلتر، تنوع دیدگاه ها را محدود و هویت دیجیتالی کاربران را مطابق منافع تجاری شکل می دهد. پیامدهای اجتماعی این بازتولید سوژه می تواند تقویت نابرابری در دسترسی به اطلاعات معتبر، کاهش عاملیت انسانی در برابر الگوریتم ها، نابود ساختن تنوع هویتی و بازتولید سوژه بر اساس ساختارهای سرمایه داری، کنترل اطلاعات و دانش و… باشد. در نهایت، این مقاله نشان می دهد که قدرت در عصر دیجیتال نه از طریق زور، بلکه با تولید رضایت خودخواسته و نامرئی سازی مکانیسم های کنترل اعمال می شود.

کلیدواژه ها:

اقتصاد توجه ، سوژه سازی ، زیست قدرت ، فرایند استیضاح آلتوسر