خوانش آزادی و شگردهای مقابله با اضطراب ناشی از آن در دو رمان «زهراللیمون و قصص اخری» علاء الدیب و «تلک الرائحه» صنع الله ابراهیم بر اساس نظریه اروین دیوید یالوم

نقد روانکاوی یکی از شاخه های نقد ادبی است که در تحلیل و ارزیابی متون به خصوص متون ادبی نظیر رمان و داستان کاربرد دارد. یکی از نظریه پردازان این حوزه اروین دیوید یالوم است. او در تئوری روان درمانی خود به چهار دلواپسی غایی مرگ، آزادی، تنهایی و پوچی اشاره و برای هرکدام از آنها راهکار دفاع نیز بیان کرده است. آزادی از نظر یالوم دارای وجوهی نظیر مسئولیت، انتخاب و تصمیم می باشد. در این جستار و با تکیه بر روش توصیفی – تحلیلی و رویکرد روانشناسانه مفهوم آزادی و روش های مقابله با اضطراب ناشی از آن در دو رمان «زهر اللیمون وقصص اخری» و «تلک الرائحه» مورد بررسی قرار گرفته است. برآیند پژوهش نشان می دهد در بخش آزادی گاهی شخصیت های دو رمان به ویژه رمان «زهر اللیمون وقصص اخری» در انتخاب و تصمیم میان دو یا چند دچار سرگشتگی و حیران می شوند و می بایست دلهره انتخاب یک چیز را بر خود تحمیل کنند و یا به انتخاب قضا و قدر تن دهند و گاهی نیز  خود را در آزادی و انتخاب یک مسیر و خواسته محق می دانند و برای رسیدن به آن تلاش می کنند که در بعضی مواقع در محقق ساختن این آزادی با بن بست و ناکامی مواجه می شوند و در برخی مواقع دیگر آزادی را برای خود به ارمغان می آورند.

کلیدواژه ها:

نقد روانکاوی ، آزادی ، زهر اللیمون و قصص اخری ، تلک الرائحه ، اروین دیوید یالوم