خوانش گفتمان ساختارشکنانه حضرت ابراهیم (ع) در قرآن کریم

تعمق معنا و وصول به مدلولات اثر ادبی از طریق دال ها و علائم روساخت موجود در متن، همواره از مهمترین دغدغه ها و مسائل پیش روی ناقد در نقد ادبی بوده است . تحلیل گفتمان تلاش خود را به وسیله رویکردها و شاخه های گوناگون، در گره گشایی پیوند دوسویه زبان و جامعه بکار می گیرد و در پس متون و لایه های پنهان آن، به بررسی ایدئولوژی مولف می پردازد. از مشهورترین نظریه های حوزه گفتمان کاوی، رویکرد انتقادی نورمن فرکلاف است که می کوشد ضمن بیان ارتباط میان ملاک های درونی و برونی متن، قدرت حاکم بر جامعه ای را که متن در آن شکل گرفته است، با سه سطح توصیف، تفسیر و تبیین مورد بررسی قرار دهد. بر این اساس پژوهش حاضر درصدد است با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی داستان حضرت ابراهیم (ع) را بر پایه نظریه گفتمان انتقادی فرکلاف در سطوح سه گانه تحلیل و ارزیابی کند. برآیند پژوهش نشان می دهد که میان زبان و بافت اجتماعی و بیرونی قصه حضرت ابراهیم (ع) در قرآن کریم انسجام و پیوند ناگسستنی وجود دارد که از جهت متن روایی و با نگاهی ایدئولوژی به داستان قرآنی ارزش خاصی می بخشد.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، گفتمان انتقادی ، حضرت ابراهیم (ع) ، فرکلاف