بررسی رفتار زبانی سوژه در گفتمان فضای مجازی براساس نظریه ی گفتمان لاکان

امروزه با توجه به گسترش ارتباطات در اینترنت، گفتمان تازه­ای در فضای مجازی شکل گرفته که به­دلیل ماهیت خاص، زبان مهم­ترین عنصر در آن به­شمار می­رود. این گفتمان در رابطه­ی تخاصمی با دیگر گفتمان­های رایج قرار می­گیرد که یکی از مهم­ترین آن­ها زبان معیار است. زبان فارسی به­عنوان یکی از زبان­های سوژه­ی ایرانی در این فضا با چالش­هایی رو­به­روست. به نظر می­رسد ­شکل جدیدی از زبان در شبکه­های اجتماعی فضای مجازی در حال شکل­­گیری است که بی­توجهی بدان، می­تواند آسیب­های جبران­ناپذیری برای آینده­ی زبان فارسی به همراه داشته باشد. با توجه به اهمیت نقش زبان در روان­کاوی ژاک لاکان و تلقی او از گفتمان، این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی هر یک از این گفتمان­ها را براساس گفتمان­های لاکان بررسی نموده و زبان رایج در این فضا را آسیب­شناسی کرده­است. نتایج نشان می­دهند که گفتمان زبان معیار، سوژه­ی خط­خورده و گفتمان فضای مجازی سوژه­ی هیستریک را برمی­سازند. مطابق اندیشه­ی لاکان، میل سوژه هرگز ارضا نمی­شود و احساس فقدان در او نیز از بین نمی­رود، لذا سوژه­ی معاصر نیز با زبان خارج از هنجار و قواعد دستور، هرگز به مطلوب خود نخواهد رسید و این امر پیامدی جز آسیب و خطر تحریف و نابودی برای زبان نخواهد داشت.

کلیدواژه ها:

گفتمان ، زبان ، معیار ، فضای مجازی ، لاکان