تعامل حقوق جزا و بین الملل در خصوص جرایم سازمان یافته فرا ملی و تروریسم

پژوهش حاضر با هدف بررسی تعامل نظام مند میان حقوق جزا و حقوق بین الملل در زمینه ی جرایم سازمان یافته فراملی و تروریسم انجام شد تا سازوکارهای هم تکاملی این دو نظام در شکل دهی نظم کیفری جهانی نوین تحلیل گردد. مطالعه با رویکرد مرور نظام مند (براساس استاندارد PRISMA ۲۰۲۰) و تحلیل تماتیک تفسیری بر روی ۱۰۲ منبع علمی، نهادی و اسنادی بین سال های ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۵ صورت گرفت. یافته ها نشان دادند که تعامل حقوق جزا و حقوق بین الملل از سطح همکاری محدود به سطح ادغام هنجاری و کارکردی ارتقا یافته و در حال گذار به «نظم کیفری چندسطحی» است که در آن مسئولیت کیفری از دولت ها به نهادها، شرکت ها و حتی سامانه های فناورانه گسترش یافته است. این تحول، نتیجه ی ظهور تهدیدهای نوینی مانند تروریسم شبکه ای، پول شویی دیجیتال، و جرایم سایبری چندمنبعی است که مرز صلاحیت های ملی را بی اثر ساخته اند. نتایج پژوهش بیانگر آن است که عدالت کیفری جهانی در حال گذار از الگوی واکنشی به الگوی عدالت پیش گیرانه جهانی است که با تلفیق فناوری هوش مصنوعی، داده های کلان و همکاری نهادی قادر به شناسایی جرم پیش از وقوع است. در بعد نظری، پژوهش نشان می دهد که نظم کیفری آینده مبتنی بر هم زیستی اخلاقی و نهادی میان دولت ها، جامعه جهانی و فناوری خواهد بود؛ نظمی که در آن حقوق جزا و حقوق بین الملل نه در تقابل، بلکه در هم تکاملی دائمی عمل می کنند. این مطالعه با ارائه چارچوبی برا حکمرانی کیفری هوشمند، به توسعه عدالت فناورانه، مسئولیت نهادی و اخلاق حقوقی جهانی یاری می رساند.

کلیدواژه ها:

حقوق جزای بین الملل ، جرایم سازمان یافته فراملی ، عدالت پیش گیرانه جهانی ، نظم کیفری چندسطحی ، حاکمیت کیفری هوشمند