ارزیابی اثرات اقتصادی پروژه های شهری

موضوع این پژوهش بررسی اصول، روش ها و کارکردهای ارزیابی اقتصادی در پروژه های شهری است. فرضیه اصلی تحقیق این است که به کارگیری نظام ارزیابی اقتصادی در پروژه های شهری موجب ارتقای کارایی تصمیم گیری، افزایش شفافیت و بهبود تخصیص منابع می گردد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و اسنادی است و منابع مورد استفاده شامل متون نظری، گزارش های رسمی و مطالعات امکان سنجی و نیز دو مطالعه موردی است. روند تحلیل شامل مرور تاریخی شکل گیری روش ها، طبقه بندی روش های ارزیابی و بررسی ابزارهای مواجهه با عدم قطعیت است. نتایج نشان می دهد که ارزیابی اقتصادی دارای ریشه تاریخی از دهه ۱۹۳۰ بوده و با تکامل مفاهیمی مانند قیمت های سایه ای و نرخ تنزیل اجتماعی و ورود مسائل ریسک و توزیع درآمد تا کنون توسعه یافته است. تحلیل نمونه داخلی نشان می دهد که از میان سه سناریوی پیشنهادی برای طرح باغستان همدان، سناریوی اصلاح محدوده از منظر نرخ بازگشت داخلی و زمان بازگشت سرمایه عملکرد برتری دارد با این حال بازده برای کارفرما کمتر از حداقل سود بانکی متداول برآورد شده است. مطالعه خارجی نمونه نیز ضعف هایی در کاربرد جهت دار تحلیل هزینه-فایده و نادیده گرفتن پیامدهای زیست محیطی و تغییرات پارامترهای کلیدی را آشکار ساخت که منجر به بازنگری گزاره ها شده است. در مجموع، یافته ها فرضیه تحقیق را تایید کرده و بر نقش اساسی ارزیابی اقتصادی در بهبود شفافیت، پاسخگویی و انتخاب گزینه های بهینه در پروژه های شهری تاکید می کنند، ضمن اینکه محدودیت های اندازه گیری، ریسک و ملاحظات سیاسی-اجتماعی همچنان چالش های مهمی باقی می مانند.

کلیدواژه ها:

ارزیابی اقتصادی ، پروژه های شهری ، تخصیص بهینه منابع ، توجیه پذیری اقتصادی.