مدیریت ایمنی، سلامت و محیط زیست (HSE) جهت توسعه گردشگری پایدار

با رشد و توسعه سریع صنعت گردشگری و تاثیرات چندبعدی آن بر محیط زیست، سلامت و ایمنی، نیاز به چارچوب های مدیریت یکپارچه و پایدار، بیش ازپیش احساس می شود. این مقاله با رویکردی جامع، به دنبال پر کردن این خلا، از طریق بررسی هم زمان تعاملات متقابل میان این سه مولفه کلیدی در بستر توسعه پایدار گردشگری است. پژوهش حاضر با استفاده از روش مرور نظام مند ادبیات (SLR) و تحلیل محتوای کیفی، مطالعات منتشرشده بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵ در پایگاه های معتبر علمی را با استفاده از چارچوب PRISMA، موردبررسی و تحلیل قرار داده است. نتایج این مطالعه نشان می دهد که بین فعالیت های گردشگری و حوزه های HSE رابطه ای پیچیده، دوسویه و گاه حلقه وار وجود دارد؛ به گونه ای که ضعف و قوت در هر یک، موجب تضعیف یا تقویت دیگری و در نهایت کاهش یا افزایش پایداری در صنعت گردشگری می شود. مخاطرات ناشی از بلایای طبیعی، تهدیدهای انسانی، ازدحام جمعیت، حمل ونقل و تهدیدهای فناورانه، همراه با مشکلات بهداشتی و آسیب های محیط زیستی، ضرورت استقرار سیستم های یکپارچه مدیریت HSE را نمایان می سازد. این مطالعه با تلفیق رویکردهای سیستمی، ذی نفع محور، ریسک محور و تطبیقی، چارچوبی مفهومی برای مدیریت HSE در گردشگری پایدار ارائه می دهد. یافته های این مطالعه بر استفاده از فناوری های نوین، آموزش مستمر، شراکت های بین بخشی، سیاست گذاری هماهنگ و بومی سازی مدل های HSE تاکید دارد و اجرای چارچوب مفهومی پیشنهادی، می تواند راهگشای توسعه تاب آور، ایمن و مسئولانه گردشگری در کشورهایی نظیر ایران باشد.

کلیدواژه ها:

گردشگری پایدار ، ایمنی ، بهداشت و سلامت ، محیط زیست ، مدیریت HSE