زمین باستان جای پیشنهادی اردشیر-مهرنرسه در فیروزآباد فارس

ژئوسایت باستانی اردشیر-مهرنرسه که بر سینه ستبر و سخت سنگ آهک های سازند آسماری خودنمایی می کند، دربردارنده نقش برجسته، سنگ نبشته و بازمانده پلی باستانی درون دره ای ژرف و پر پیچ و خم به نام تنگاب است که برآمده از نیروهای زمین ساختی و فرایندهای فرسایشی رودخانه ای با همین نام در گستره جنوبی رشته کوه های زاگرس استان فارس و شهرستان فیروزآباد می باشد. این مجموعه با ساختارهای دیدنی زمین شناختی و سازه های خیره کننده بجامانده از پادشاهان ایران باستان (اردشیر پاپکان؛ بنیانگذار دودمان ساسانی) و یا وابستگان آنها (مهرنرسه؛ وزیر چند شاهنشاه ساسانی)، همانند نمایشگاهی جاده ای از تاریخ طبیعی و باستانی ایران زمین است که به راستی دستاورد هنرمندانه مشترک میان کارگزاران فرساینده طبیعت و همچنین پیکرتراشان و مهندسین ساسانی در آفرینش باشکوه و ماندگار پدیده های زمین شناختی و باستان شناسی است. این جایگاه در دامنه جنوب باختری و محل تماس دو تاقدیس کوه میمند/نورا و کوه دادنجان در بخش جنوبی زیرپهنه فارس درونی و پهنه چین خورده زاگرس جای گرفته و دارای رویکردهای گوناگون گردشگری به ویژه در زیرشاخه های زمین شناسی (ژئوتوریسم)، باستان شناسی (آرکئوتوریسم) و بوم شناسی (اکوتوریسم) می باشد. بنابراین پژوهش پیشرو در نظر دارد به شیوه بررسی های میدانی و اسنادی، به بازشناسی و برجسته سازی دیدنی های طبیعی و تاریخی اینجا که دارای شاخصه های ارزشمند ملی و جهانی است، بپردازد و جایگاه والای گردشگری آنرا از دید معرفی همزمان یک نقطه با سه عنوان برگزیده زمین جا (ژئوسایت)، باستان جا (آرکئوسایت) و بوم جا (اکوسایت) بررسی و نمایان سازد تا زمینه ساز آشنایی با گردشگری های پایدار (بهره برداری در کنار نگاهبانی)، راهگشای فراهم آوری زیرساخت های سرمایه گذاری و درنهایت ایجاد شکوفایی اقتصاد بومی در اینگونه پهنه های طبیعی و فرهنگی کم مانند در مسیر جاده های باستانی و کنونی ایران باشد.

کلیدواژه ها:

ژئوسایت باستانی ، ساسانیان ، سازند آسماری ، زاگرس ، فیروزآباد