زبان حقوقی و ناپایداری مفاهیم: تحلیل واسازانه رویه قضایی دیوان اروپایی حقوق بشر

زبان حقوقی یکی از مهم ترین ابزارهای نظام های قضایی برای تضمین عدالت و تفسیر مفاهیم پیچیده حقوق بشر به شمار می آید. بااین حال، تفسیر این مفاهیم در متون حقوقی و آرای قضایی اغلب با چالش های معنایی و تفسیری روبه رو می شود. یکی از این چالش های اساسی، ناپایداری معناست که به واسطه تنوع در تفسیرهای قضایی ایجاد می شود. به عبارتی، زبان حقوقی در رویه های قضایی محاکم ثابت و پایدار نیست و همواره در معرض تغییر و بازتفسیر قرار می گیرد و بسته به بافت اجتماعی، سیاسی و فرهنگی هر جامعه دستخوش تغییر می شود. بر این اساس، مفاهیمی همچون عدالت، آزادی و کرامت انسانی به دلیل پیچیدگی های زبانی و تفسیری، همواره در معرض ناپایداری معنایی و تناقض های درونی قرار دارند. این ناپایداری ها می تواند به تضادهای تفسیری و حتی تناقض در آرای محاکم منجر شود. دیوان اروپایی حقوق بشر به عنوان یکی از برجسته ترین محاکم بین المللی، نقشی کلیدی در تفسیر و اعمال حقوق بشر ایفا می کند. این مقاله با رویکرد تحلیلی، انتقادی و با استفاده از فلسفه واسازی ژاک دریدا، به بررسی ناپایداری های معنایی و تناقض های موجود در تفسیر مفاهیم حقوق بشر در رویه قضایی این دیوان می پردازد. واسازی به آشکارسازی تضادهای پنهان در زبان حقوقی کمک می کند و نشان می دهد که چگونه معنا در فرایند تفسیر، متغیر و ناپایدار می شود و چگونه محاکم گاه ناخواسته در دام ناپایداری معنایی و تفسیری گرفتار می شوند. در این راستا، هدف این پژوهش، سه راهکار عملی برای کاهش ناپایداری های معنایی شامل تدوین اصول تفسیری مشخص، ایجاد سازوکار نظارتی بر انسجام آرا، و توجه به زمینه های اجتماعی- فرهنگی در تفسیر مفاهیم حقوق بشری ارائه می کند.

کلیدواژه ها:

" ، تفسیر حقوقی" ، تناقض های درونی" ، زبان حقوقی" ، ناپایداری معنا" ، ، " ، واسازی"