فاکتورهای موثر زمین شناسی (دیاژنز و تکتونیک) در تغییرات ویژگی های مخزنی: مثالی از سازند آسماری و شهبازان

این مطالعه با هدف بررسی فرایندهای دیاژنزی و تاثیر تغییرات تکتونیکی در طول زمان و نقش آن در کیفیت مخزنی در مخزن آسماری-شهبازان انجام شده است. برای این هدف سه برش سطحی در پهنه لرستان و دو برش زیر سطحی در فروافتادگی دزفول انتخاب شد. مطالعات زیست چینه ای سازند آسماری در شمال شرق فروافتادگی دزفول دارای سن الیگوسن تا میوسن پیشین و در لرستان دارای میوسن پیشین است. سازند شهبازان دارای سن ائوسن میانی و بخشی ار ائوسن پسین و متشکل از توالی کربناته می باشند. سن قاعده سازند آسماری از فروافتادگی دزفول به سمت لرستان جوانتر شده است. فرایندهای دیاژنزی توالی مورد مطالعه شامل دولومیتی شدن، سیمانی شدن، میکریتی شدن، فشردگی، و انحلال است. تاثیر متقابل فرایندهای دیاژنزی در افزایش یا کاهش ویژگی های مخزنی کاملا مشخص است. فرآیندهای دیاژنزی در سه محیط ائوژنز، مزوژنز و تلوژنز رخ داده است. سازند شهبازان زیر سازند آسماری دولومیتی شدن شایع ترین فرایندها در منطقه مورد مطالعه بویژه سازند شهبازان می باشد. از بین فرآیندهای دیاژنزی انحلال و دولومیتی شدن مهمترین نقش را در افزایش کیفیت مخزنی داشته اند، سیمانی شدن و تراکم مهمترین عامل کاهش کیفیت مخزنی هستند. بررسی ها حاکی از تاثیر فرایندهای دیاژنزی بر کیفیت مخزنی در طول زمان است. پسروی دریا (بسته شدن تتیس) و بالاآمدگی تکتونیکی (برخورد پلیت عربی) سبب شده این سازند شهبازان دو مرحله از ائوژنز تا تلوژنزرا طی کند ۱- نهشت پسروی متاثر از فازکوهزایی پیرنه پسروی، بالاآمدگی و انحلال ۲- پیشروی و نهشت آسماری دیاژنز تدفینی و برخورد نهایی و بالآمدگی می باشد.

کلیدواژه ها:

دیاژنز ، تکتونیک ، کیفیت مخزنی ، آسماری ، شهبازان