بررسی کارایی گیاه پالایی گونه ای از گیاه اسفناج (Spinacia oleracea) برای کاهش سرب در خاکهای آلوده

آلودگی خاک به فلزات سنگین یکی از مهمترین مشکلات زیست محیطی جهان مدرن است که تاثیرات مخربی بر سلامت انسان و اکوسیستم دارد. هدف این پژوهش ارزیابی اثر بخشی گیاه اسفناج (Spinach oleracea) در گیاه پالایی خاک آلوده به سرب و بررسی تاثیر شرایط دمایی بر عملکرد آن بود. برای این منظور طرحی آزمایشی با سه تکرار در دو شرایط دمایی دمای محیط و دمای کنترل شده اجرا شد. نمونه ها شامل خاک آلوده و شاهد بودند و غلظت سرب قبل و بعد از دوره رشد گیاه اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که اسفناج توانایی قابل توجهی در کاهش غلظت سرب دارد، اما عملکرد آن تحت تاثیر تغییرات دما قرار میگیرد در دمای محیط میانگین غلظت سرب در خاک آلوده به اندازه ۵۶/۸۳ درصد کاهش یافت و در دمای کنترل شده این مقدار به ۶۰/۳۹ درصد رسید. این امر نشان دهنده حساسیت گیاه به شرایط دمایی و بهبود عملکرد آن در محدوده مطلوب رشد است. یافته ها نشان میدهد که اسفناج میتواند به عنوان یک پالایشگر زیستی موثر برای کاهش آلودگی خاک به سرب به کار رود، اما موفقیت فرایند گیاه پالایی مستلزم توجه به دمای مناسب است بهره گیری از این گیاه روشی پایدار و زیست سازگار برای مدیریت آلودگیهای خاک بوده و می تواند به عنوان یک راهکار مبتنی بر طبیعت (Nature-Based Solution) نقش ایفا کند.

کلیدواژه ها:

گیاه پالایی ، فلز سنگین سرب ، اسفناج ، آلودگی خاک ، راه حل های مبتنی بر طبیعت(NBS)