بررسی مفاهیم تاب آوری سیستمها در سوانح با تاکید بر زیرساختهای حیاتی شهری

امروزه اهمیت زیرساختها بر جوامع بشری پوشیده نیست؛ چراکه بدون غذا، آب، برق و انرژی که تنها بخش کوچکی از زیرساختهای شهری هستند، بسیاری از عملکردهای جوامع و زندگی مردم مختل خواهد شد. بدین خاطر در کشورهای مختلف عبارت "حفاظت از زیرساختهای حیاتی" در دهه گذشته پررنگ تر شده و دستورالعمل ها، آیین نامه ها و قوانین مختلفی در این زمینه تصویب شده اند. از سویی دیگر، تاب آوری به ظرفیت سیستمها که از اقتصادهای ملی، محلی یا خانوارها تا کسب و کارها و زنجیره های تامین آنها را دربر می گیرد، برای پیش بینی، جذب یا کاهش خسارات و بازسازی پس از آن اشاره دارد. لذا در سالهای اخیر تلاش محققان برای استفاده از مفاهیم تاب آوری در زیرساخت ها افزایش چشمگیری یافته است. چراکه برای تقویت تاب آوری و ارزیابی آن در زیرساخت های مختلف، به ویژه برای مدیران، شناسایی آسیب پذیری ها و مدل سازی وابستگی های زیرساخت ها نسبت به یکدیگر جهت ارتقای کیفیت زندگی در شهرها و افزایش پایداری آنها در برابر بحران ها، ضروری است. این مقاله به بررسی مفاهیم تاب آوری تاب آوری شهری، سیر تکاملی این مفهوم و ارتباط آن با زیرساخت های حیاتی شهری می پردازد. همچنین، مفاهیم تاب آوری در زیرساخت های شهری و وابستگی های متقابل زیرساخت ها را بررسی می کند. مطالعه حاضر نشان می دهد که زیرساخت ها می توانند به طور پیچیده ای به یکدیگر وابسته باشند؛ آسیب به یک بخش از سیستم ممکن است منجر به اختلالات زنجیره ای در دیگر زیرساخت ها شود که پیامدهای جدی برای جامعه خواهد داشت. در این راستا، توسعه و پیاده سازی استراتژی هایی برای افزایش تاب آوری و شناسایی آسیب پذیری های این سیستم ها ضروری است.

کلیدواژه ها:

تاب آوری ، سوانح ، زیر ساختهای حیاتی شهری