مزیت رقابتی پایدار از طریق منابع انسانی با رویکرد سیستم های پیچیده انطباق پذیر

هدف پژوهش حاضر تبیین چگونگی نقش آفرینی سرمایه انسانی در ایجاد مزیت رقابتی پایدار با بهره گیری از رویکرد سیستم های پیچیده انطباق پذیر است. این پژوهش با اتکا بر روش شناسی مفهومی مروری و ترکیب دیدگاه های مبتنی بر منبع، قابلیت های پویا و نظریه سیستم های پیچیده، می کوشد سازوکارهایی را که از طریق آن ها سرمایه انسانی به شایستگی های سازمانی و در نهایت مزیت رقابتی پایدار تبدیل می شود، روشن سازد. یافته های نظری نشان می دهد ارزش آفرینی سرمایه انسانی صرفا بر پایه ویژگی های فردی شکل نمی گیرد؛ بلکه نتیجه فرآیندهای پویا، شبکه ای و غیرخطی است که در بستر یک سازمان انطباق پذیر رخ می دهد. بر این اساس، چهار سازوکار اصلی در این تبدیل نقش دارند: تعاملات شبکه ای و غیرخطی میان کارکنان، یادگیری جمعی و جریان موثر دانش، خودسازماندهی و سازگاری رفتاری، و ظهور قابلیت های نوآورانه. این سازوکارها موجب ایجاد قابلیت هایی در سطح سیستم می شوند که وابسته به مسیر، دشوار برای تقلید و برخوردار از ظرفیت انطباق با تغییرات محیطی هستند؛ ویژگی هایی که بنیان مزیت رقابتی پایدار را تشکیل می دهند. مدل مفهومی ارائه شده در این پژوهش، چارچوبی یکپارچه برای تبیین نقش سرمایه انسانی در سازمان های پیچیده فراهم می آورد و نشان می دهد که مزیت رقابتی پایدار بیش از آنکه حاصل سرمایه انسانی به عنوان یک منبع منفرد باشد، نتیجه تعاملات و فرآیندهای انطباقی در سطح کل سیستم است. در پایان، دلالت های مدیریتی پژوهش نشان می دهد که تقویت بسترهای تعامل، یادگیری مشترک و ساختارهای منعطف، برای افزایش ارزش استراتژیک سرمایه انسانی ضروری است.

کلیدواژه ها:

سیستم های پیچیده انطباق پذیر ، سرمایه انسانی ، قابلیت های پویا ، مزیت رقابتی پایدار ، مدیریت دانش