بررسی تاثیر نانوذرات دی اکسید تیتانیوم بر ویژگی های تشریحی و بیوشیمیایی گیاه گل ناز یخی در مراحل مختلف تکوینی

در سال های گذشته، نانوذرات دی اکسید تیتانیوم (TiO₂) به دلیل خواص فتوکاتالیستی و کاربردهای گسترده در علوم زیستی و کشاورزی، مورد توجه ویژه ای قرار گرفته اند. با این حال، تاثیر آن ها بر رشد و تکوین گیاهان همچنان محل بحث است. مطالعه حاضر بر پایه یک طرح تصادفی به بررسی مقایسه­ای تاثیر غلظت های مختلف TiO₂ (۰، ۰۳/۰ و ۰۵/۰ درصد) به صورت محلول پاشی برگی، بر پارامترهای رشدی، ویژگی­های مورفولوژیک و بیوشیمیایی گیاه گل ناز یخیAptenia cordifolia) ) در مراحل رشد رویشی و زایشی پرداخته است. نتایج نشان داد در مرحله رویشی و زایشی تیمار نانوذرات موجب کاهش پارامترهای رشدی شامل طول ساقه، طول ریشه و سطح برگ نسبت به گیاهان شاهد شد اما وزن تر و خشک ریشه و اندام هوایی و تراکم روزنه ها در هر دو مرحله در تیمار ۰۳/۰ بیشتر از ۰۵/۰ درصد بود که به طور کلی تاثیر منفی تیمار ۰۵/۰ درصد را بر این پارامترها نشان می دهد. در مرحله رویشی تیمار ۰۳/۰ و در مرحله زایشی تیمار ۰۵/۰ درصد باعث افزایش محتوای رنگیزه های فتوسنتزی (کلروفیل a، b، کلروفیل کل و کارتنوئید (و آنزیم آنتی اکسیدانی پراکسیداز شد. همچنین افزایش محتوای پروتئین در غلظت ۰۵/۰ درصد در هر دو مرحله مشاهده شد. یافته های این پژوهش نشان می دهد که اثر این نانوذرات وابسته به غلظت و مرحله رشدی گیاه بوده و در غلظت های پایین باعث بهبود ویژگی های بیوشیمیایی گیاه شد، در حالی که در غلظت های بالاتر تاثیر منفی بر رشد و متابولیسم گیاه مشاهده شد. پیشنهاد می شود در کاربرد نانوذرات، غلظت های بهینه، موثر و روش استفاده آن ها مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

Antioxidant enzymes ، growth parameters ، photosynthetic pigments ، reproductive stage ، vegetative stage ، آنزیم های آنتی اکسیدانی ، پارامترهای رشدی ، رنگیزه های فتوسنتزی ، مرحله رویشی ، مرحله زایشی