نگاهی به مساله اجزا

یکی از ابحاث مهم و پر ثمره اصولی، مساله اجزاء است. تحقیق حاضر در رابطه با این است که اتیان ماموربه با تمام اجزا و شرایط، مقتضی اجزا است یانه؟ انجام مامور به به هر امری نسبت به نفس آن امر مجزی است با همه خصوصیات و اجزاء و شرائط آن زیرا غرض مولا محقق شده. در این که اتیان ماموربه به امر اضطراری از اتیان ماموربه به امر واقعی کفایت می کند یا نه؟ جواب: اگر قائل به اجزاء شدیم موجب سقوط امر واقعی می شود و الا فلا. اگر کسی ماموربه به امر ظاهری را انجام داد یعنی با اجرای استصحاب طهارت نماز خواند آیا از ماموربه با امر واقعی که نماز با طهارت یقینی باشد کفایت می کند و باعث سقوط امر واقعی می شود یا خیر؟ جواب: همان جواب مساله دوم است که اگر قائل به اجزاء شدیم موجب سقوط امر واقعی می شود و الا فلا. بحث دیگری که اینجا مطرح می‎شود این است که مساله اجزاء همانند مساله مقدمه واجب از مسائل عقلی به حساب می آید و معیار امتیاز مساله عقلی از مساله لفظی آن است که اگر حاکم در مساله عقل باشد، مساله عقلی بوده، و اگر حاکم لفظ باشد مساله، مساله لفظی خواهد بود و حاکم در مساله اجزاء عقل است، چه آن که هدف بحث در مساله اجزاء این است که ملازمه عقلی بین اتیان ماموربه با امر اضطراری و یا ظاهری و بین اجزاء و کفایت به آن ماموربه از امر واقعی و از ماموربه با امر واقعی موجود است یا خیر؟

کلیدواژه ها:

اجزا ، بدار ، امر ظاهر ، امر واقعی ، امر اضطراری