نقش رهبری آموزشی در ارتقای حرفه ای و توانمندسازی معلمان شهرستان لردگان

پژوهش حاضر به منظور بررسی نقش رهبری آموزشی در فرآیند ارتقای حرفه ای و توانمندسازی معلمان شهرستان لردگان طراحی شده است. در محیط های آموزشی معاصر، توسعه مستمر حرفه ای معلمان (Continuous Professional Development — CPD) و توانمندسازی آنان یکی از مولفه های کلیدی ارتقای کیفیت یادگیری و عدالت آموزشی به شمار می آید. رهبری آموزشی، به ویژه هنگامی که مبتنی بر یادگیری محوری، حمایت گر و مشارکتی باشد، می تواند به عنوان عامل میانجی در فرآیندهای یادگیری حرفه ای معلمان، اشتراک گذاری دانش، اعتماد سازمانی و ایجاد فرصت های شغلی برای رشد تبیین شود (Talebizadeh, ۲۰۲۱). هدف اصلی این مقاله عبارت است از: تحلیل ابعاد رفتاری و سازمانی رهبری آموزشی در مدارس شهرستان لردگان و سنجش سازوکارهایی که از طریق آن ها رهبری می تواند به ارتقای مهارت های حرفه ای، رضایت شغلی، و خودکفایی (empowerment) معلمان بیانجامد. مطالعه از منظر ترکیبی (آمیخته؛ کیفی-کمی) پیشنهاد می شود: در بخش کیفی مصاحبه های نیمه ساختارمند با مدیران، دبیران نمونه و کارشناسان آموزش وپرورش شهرستان و استان؛ و در بخش کمی پرسشنامه های استاندارد رهبری آموزشی، مقیاس توانمندسازی شغلی و پرسشنامه شرکت در برنامه های حرفه ای توزیع خواهد شد. یافته های اصلی پژوهش، بر اساس مدل نظری یادگیری محور و نظریات رهبری تحول آفرین و مشارکتی، نشان می دهد که ابعاد زیر بیشترین نقش را در توانمندسازی معلمان دارند: (۱) حمایت سازمانی و فراهم سازی فرصت های یادگیری هدفمند، (۲) رهبری مشارکتی که به تصمیم گیری معلمان سهم می دهد، (۳) سیاست های توسعه حرفه ای داخلی مدرسه (peer coaching, professional learning communities)، و (۴) دسترسی به منابع و فناوری های آموزشی. این عوامل در کنار سطح تجربه و تحصیلات معلمان، پیش بینی کننده قابل توجهی از نمره توانمندسازی و تمایل به شرکت در فعالیت های حرفه ای هستند. نتایج پیشنهادی شامل طراحی برنامه های رهبری آموزشی متمرکز بر یادگیری معلمان، ایجاد شبکه های اشتراک دانش میان مدارس منطقه، نظام ارزیابی نیاز آموزشی محلی و تخصیص بودجه مستمر برای توسعه حرفه ای است.

کلیدواژه ها:

رهبری آموزشی ، توانمندسازی معلمان ، توسعه حرفه ای ، لردگان ، یادگیری محور ، مدیریت آموزشی.