اثربخشی مداخلات شناختی رفتاری گروهی بر اضطراب امتحان دانش آموزان متوسطه

پژوهش حاضر با هدف تبیین اثربخشی مداخلات شناختی رفتاری گروهی بر کاهش اضطراب امتحان دانش آموزان متوسطه و بهبود کارکرد تحصیلی و هیجانی آنان انجام شده است. در این مقاله ابتدا ابعاد شناختی، جسمانی و رفتاری اضطراب امتحان و پیامدهای آن بر عملکرد تحصیلی، خودپنداره تحصیلی و انگیزش پیشرفت دانش آموزان تشریح می شود، سپس مبانی نظری رویکرد شناختی رفتاری و منطق استفاده از آن در قالب گروه در محیط مدرسه تبیین می گردد. روش پژوهش به صورت تحلیلی توصیفی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و مرور انتقادی مقالات معتبر داخلی و خارجی تنظیم شده است و با جست وجوی نظام مند در پایگاه های اطلاعات علمی، شواهد مربوط به اثربخشی برنامه های گروهی شناختی رفتاری بر اضطراب امتحان گردآوری و مقایسه شده است. تحلیل یافته های مطالعات نشان می دهد که این مداخلات، از طریق اصلاح افکار ناکارآمد درباره شکست و ارزیابی دیگران، آموزش خودگویی های سازگارانه، تمرین مهارت های آرام سازی و مواجهه تدریجی با موقعیت های امتحانی، به کاهش معنادار اضطراب امتحان و بهبود تمرکز، خودتنظیمی هیجان و عملکرد تحصیلی کمک می کند. همچنین نتایج حاکی از آن است که اجرای این برنامه ها در قالب گروه مدرسه ای ضمن کاهش احساس تنهایی و انگ اجتماعی، زمینه همیاری همسالان و توانمندسازی معلمان و مشاوران در مدیریت هیجان های تحصیلی را فراهم می کند. در پایان، بر ضرورت طراحی پروتکل های بومی مداخلات شناختی رفتاری گروهی متناسب با شرایط فرهنگی و تحصیلی دانش آموزان متوسطه تاکید می شود.

کلیدواژه ها:

اضطراب امتحان ، مداخلات شناختی رفتاری گروهی ، دانش آموزان متوسطه ، سلامت روان تحصیلی ، عملکرد تحصیلی