چگونه نحوه استفاده از هوش مصنوعی مولد را به اطلاع سردبیر مجله برسانیم؟

سخن سردبیر Editorial مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان دوره ۲۴، آبان ۱۴۰۴، ۶۷۴-۶۷۳ چگونه نحوه استفاده از هوش مصنوعی مولد را به اطلاع سردبیر مجله برسانیم؟ How to Communicate the Use of Generative Artificial Intelligence to the Editor? محسن رضائیان[۱] Mohsen Rezaeian در سخن سردبیری شماره شهریور ماه سال جاری به تبیین رهیافت مجله دانشگاه در مورد چگونگی استفاده از ابزار هوش مصنوعی مولد (Generative artificial intelligence)، در نگارش مقاله پرداختیم. همان جا مشخص کردیم که نویسندگان فرهیخته، بایستی هر گونه استفاده خود از این ابزار را به اطلاع سردبیر، کارشناسان و داوران مجله برسانند (۱). اکنون، ممکن است این سوال برای نویسندگان محترم پیش آید که آن ها چگونه می توانند نحوه استفاده خود از هوش مصنوعی مولد را به اطلاع دست اندرکاران مجله برسانند؟ پاسخ این سوال، موضوع سخن سردبیری حاضر می باشد. ضروری است که نویسندگان محترم در صورت هرگونه استفاده از هوش مصنوعی مولد در دو قسمت و به شرح زیر، به این نکته بسیار مهم اشاره نمایند: نخستین قسمت، در سرنامه (Covering letter) است. ما قبلا در سخن سردبیری تیر ماه سال ۱۳۹۱ مجله دانشگاه، به چگونگی نگارش یک سرنامه پرداخته ایم (۲). سرنامه، بخش بسیار مهم به هنگام ارسال یک مقاله به یک مجله بوده که در آن، نویسندگان مشخص می کنند که نوع مقاله ایشان چیست؟ و در آن تاکید می کنند که مقاله منحصرا به مجله مورد نظر ارسال شده است و همزمان به مجله دیگری ارسال نگردیده است. همچنین، میزان مشارکت هر کدام از نویسندگان در نگارش مقاله چه بوده است؟ سرنامه، تاکید بر این نکته نیز دارد که تمام نویسندگان، متن نهایی مقاله را مطالعه کرده و آن را تایید نموده اند. وجود هرگونه تعارض در منافع (Conflicts of Interest) از طرف نویسندگان نیز، در سرنامه آورده شده و بالاخره، مشخصات کامل نویسنده مسئول نیز در آن ذکر می گردد. با کاربرد بسیار وسیع و متنوع هوش مصنوعی مولد در نگارش مقالات علوم مختلف، امروزه مجلات گوناگون و همچنین مجله این دانشگاه، از نویسندگان خود تقاضا دارند که هرگونه استفاده از ابزار هوش مصنوعی مولد را با ذکر جزئیات، در سرنامه بیاورند. به این ترتیب، کارشناسان و سردبیر مجله با آگاهی بیشتری در خصوص مقاله تصمیم گیری می کنند. علاوه بر سرنامه، باید در متن مقاله (معمولا در انتهای آن) نیز، نویسندگان به هرگونه استفاده از ابزار هوش مصنوعی مولد در نگارش مقاله اشاره نمایند. این قسمت در واقع تکرار همان جزئیاتی است که در سرنامه آمده و این بار به داوران مجله کمک می کند تا داوری آگاهانه تری را در خصوص مقاله به عمل آوردند. همچنین، در صورتی که مقاله به زیور طبع آراسته گردد، این قسمت به خوانندگان مقاله کمک می نماید تا دریابند که از کدام ابزار هوش مصنوعی و در چه بخش هایی از نگارش مقاله، استفاده به عمل آمده است. برای نمونه، Cohen و Moher در انتهای مقاله خود که به بررسی نقاط قوت و ضعف استفاده از هوش مصنوعی مولد در نگارش مقالات علمی پرداخته است، طی بیانیه ای اظهار می دارند که: "در طول آماده سازی این مقاله، نویسنده اول بر اساس دیدگاه ها و ایده های اصلی نویسندگان از نسخه سه و نیم چت جی پی تی (ChatGPT)، برای تهیه اولین پیش نویس استفاده نموده است. پس از استفاده از این ابزار، نویسندگان محتوای تولید شده را در صورت نیاز بررسی و ویرایش نموده و مسئولیت کامل محتوای انتشار آن را بر عهده گرفتند (۳)." References Rezaeian M. Updating Publication Ethics Checklist. J Rafsanjan Univ Med Sci ۲۰۲۵; ۲۴ (۶): ۴۹۵-۶. Rezaeian M. How to Write a Covering Letter. J Rafsanjan Univ Med Sci ۲۰۱۲; ۱۱ (۴): ۲۹۹-۳۰۰. Cohen JF, Moher D. Generative artificial intelligence and academic writing: friend or foe? J Clin Epidemiol ۲۰۲۵; ۱۷۹: ۱۱۱۶۴۶. Citation: Rezaeian M. How to Communicate the Use of Generative Artificial Intelligence to the Editor?  J Rafsanjan Univ Med Sci ۲۰۲۵; ۲۴ (۸): ۶۷۳-۴. [Farsi] ارجاع: رضائیان م. چگونه نحوه استفاده از هوش مصنوعی مولد را به اطلاع سردبیر مجله برسانیم؟ مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، سال ۱۴۰۴، دوره ۲۴ شماره ۸، صفحات: ۶۷۴-۶۷۳.   [۱]- استاد گروه آموزشی اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، مرکز تحقیقات محیط کار، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران   کد پستی: ۷۷۱۸۱۷۵۹۱۱، تلفن: [phone]، پست الکترونیکی: moeygmr۲@yahoo.co.uk، ارکید: ۰۰۰۰-۰۰۰۳-۳۰۷۰-۰۱۶۶

کلیدواژه ها:

Generative Artificial Intelligence ، هوش مصنوعی مولد