مطالعه تطبیقی داستان داود نبی در منابع اسلامی، یهودی و خمسه نظامی

در کتاب عهد عتیق و عهد جدید، به زندگانی و سرگذشت داود (ع) به تفصیل پرداخته شده است و برای آگاهی از جزئیات زندگی وی هیچ سند و منبعی بالاتر از تورات وجود ندارد.  ویژگی ها و صفاتی که کتاب مقدس برای حضرت داود آورده است، وی را فراتر از یک پادشاه معمولی معرفی می کند، اما از این طریق نمی توان به صراحت او را یکی از انبیا دانست. علاوه بر مورد اخیر در کتاب مقدس، قبایحی به آن حضرت نسبت داده شده است که درست در نقطه مقابل عصمت انبیا قرار دارد و در جهان اسلام به ویژه مکتب تشیع با ادله عقلی و نقلی محکم بر بطلان آن، حکم داده شده است. با وجود این، منابع اسلامی نتوانسته خود را از نفوذ چنین عقاید سست و بی بنیاد مندرج در کتاب مقدس محفوظ بدارد. کلام الله مجید، ضمن معرفی آن حضرت به عنوان یکی از انبیای بزرگ از اوصاف و توانایی های ویژه او نیز یاد می کند. حکیم نظامی گنجه ای هم به جهت مطالعات و معلومات گسترده در پهنه علوم اسلامی و همچنین آشنایی با اخبار و روایات منقول در سنت یهودی و مسیحی به قصه داود (ع) اشاراتی دارد که در خور تامل و تحقیق بایسته و شایسته است. پرسش اصلی این پژوهش این است که وجه اشتراک و اختلاف روایت حکیم نظامی در داستان داود با منابع چیست و اشارات او بر چه اساس و بنیادی استوار است. پژوهش حاضر با مطالعه و خوانش تطبیقی داستان  داود نبی و روش تحلیلی، توصیفی و مقایسه ای بر آن است تا برای سوال اصلی این تحقیق پاسخ مناسب و و اقناعی ارائه دهد. نتایج پژوهش نشان می دهد که نظامی در روایت داستان داود (ع) کمترین عدولی از منابع اسلامی و غیر اسلامی ندارد، اما برخی تازگی ها و نکته های لطیف و در خور تامل در نگاه وی نهفته است که در متن مقاله مورد تحلیل و واکاوی قرار گرفته است.

کلیدواژه ها:

داود ، قرآن و منابع اسلامی ، کتاب مقدس ، خمسه نظامی ، معراج نبوی