بررسی کارایی پروتواسکولیسیدال عصاره اتانولی ریشه گیاه پیاز تابستانه با هدف کاربرد در جراحی کیست هیداتید

مقدمه: مطالعه حاضر با هدف ارزیابی اثرات پروتوسکولسیدی عصاره اتانولی ریشه گیاه پیاز تابستانه (Nectascordeum koelzi) بر روی پروتوسکولکس های کیست هیداتید، در دو شرایط آزمایشگاهی (in vitro) و بافتی (ex vivo) طراحی و اجرا گردیده است. مواد و روش­ها: پروتوسکولکس ها ( ۱۰۳ × ۱) با غلظت های مختلف عصاره گیاه (۲.۵، ۵، ۱۰ و ۲۰ میلی گرم بر میلی لیتر) در زمان های مختلف (۵، ۱۰، ۲۰، ۳۰، و ۶۰ دقیقه) مواجهه گردید. سپس، میزان زنده مانی (viability) آنها با استفاده از رنگ آمیزی با ائوزین ۰٫۱٪ تعیین شد. همچنین اثر عصاره بر فعالیت آنزیم شبه کاسپاز-۳ به روش رنگ سنجی استفاده مورد بررسی قرار گرفت. یافته ­ها: در شرایط in vitro عصاره گیاه در غلظت ۱۰ و ۲۰ میلی گرم بر میلی لیتر، پس از تنها ۱۰ و ۳۰ دقیقه مواجهه، موجب کشندگی صد درصدی پروتوسکولکس ها شد. از سوی دیگر، نتایجex vivo  نشان داد که عصاره در غلظت های مشابه به ترتیب پس از ۲۰ و ۶۰ دقیقه مواجهه، قادر به القای کشندگی کامل (۱۰۰٪) پروتوسکولکس ها بود (۰۰۱/۰P<). عصاره به صورت وابسته غلظت موجب افزایش فعالیت کاسپاز-۳ در پروتواسکولکس ها گردید. بحث و نتیجه ­گیری: با توجه به اثرگذاری سریع و قابل توجه آن بر پروتوسکولکس های کیست هیداتید، می توان این عصاره را به عنوان یک گزینه جایگزین امیدوارکننده برای اسکولی سیدهای شیمیایی مرسوم در حین جراحی های هیداتید مدنظر قرار داد.

کلیدواژه ها:

Scolicidal ، Hydatidosis ، Echinococcus granulosus ، Extract ، اسکولیسیدال ، هیداتیدوزیس ، اکینوکوکوس گرانولوزوس ، عصاره