اسطوره کاوی نقش برجسته طاق بستان

مذهب در هنر و معماری دوران ساسانیان نقشی پررنگ دارد. حجاریها و نقش برجسته های ساسانی نشان از این دارد که، از مفاهیمی بنیادینی سرچشمه گرفته اند. حضور مهر و ناهید در صحنه تاج ستانی پادشاه ساسانی گویای اهمیت این موضوع می باشد. هدف پژوهش اسطوره کاوی نقش برجسته مهر و ناهید در حجاریهای طاق بستان می باشد. روش تحقیق به صورت تفسیری تاریخی بوده و گردآوری داده ها به صورت اسنادی و در مواردی به صورت میدانی صورت گرفته است؛ تحلیل داده ها از نوع کیفی بوده و جامعه آماری شامل نقش برجسته ها از طاق بستان از دوره ساسانیان می باشد. نتیجه تحقیق نشان می دهد: آیین زرتشت در این دوران تاثیراتی از آیین های پیشین را در برداشته است؛ زیرا ایزدان مهر و ناهید در این عصر به عنوان یاران اهورامزدا در مراسم تاجگذاری حضور دارند. در نقش برجسته اردشیر دوم ایزد مهر با شعاعهایی از نور که از دور سرش ساتع می شود و گل نیلوفر که زیر پاهایش قرار دارد ظاهر می شود در نقش برجسته طاق بزرگ آناهیتا را که سبویی در دست دارد و در مراسم تاجگذاری خسرو پرویز در هیئت زنی ظاهر شده است. در این پژوهش ارتباط مهر با آناهیتا مورد بررسی قرار گرفته است، مهر در پشتها همچون ناهید بخشنده باروری و فرزندان و بدلیل پیوندی که با جنگ و عشق برقرار می کند با وظیفه ناهید شباهت دارد همچنین در نمادهای مروارید و نیلوفر مشترک بودند.

کلیدواژه ها:

اسطوره ، مهر ، ناهید ، نقش برجسته طاق بستان