تاثیر آموزش داستانهای اخلاقی بر شکل گیری مفاهیم ارزشی در کودکان

پرورش اخلاقی و شکل گیری مفاهیم ارزشی در کودکان یکی از مهمترین اهداف تعلیم و تربیت است و نقش موثری در رشد فردی و اجتماعی آنان دارد. با توجه به دشواری انتقال مستقیم ارزشها و مقاومت کودکان در برابر آموزش دستوری، استفاده از روشهای جذاب و غیر مستقیم مانند داستانهای اخلاقی اهمیت ویژه ای پیدا کرده است. هدف این پژوهش بررسی تاثیر آموزش داستانهای اخلاقی بر شکل گیری مفاهیم ارزشی در کودکان بود. روش پژوهش به صورت آموزش تجربی مقایسه ای طراحی شد و نمونه شامل کودکان پایه دبستان بود که به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. گروه آزمایش در طی یک برنامه آموزشی منظم با داستانهای اخلاقی مواجه شدند و گروه کنترل بدون آموزش خاص باقی ماند. داده ها از طریق آزمون های سنجش ارزشها، مشاهده رفتار کودکان و گزارش والدین و معلمان جمع آوری و با استفاده از روشهای کیفی و کمی تحلیل شد. یافته ها نشان داد که آموزش داستانهای اخلاقی تاثیر معناداری بر شکل گیری و درونی سازی مفاهیم ارزشی در کودکان دارد. کودکان گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل در ابعاد قضاوت اخلاقی، همدلی، مسئولیت پذیری، همکاری و احترام به دیگران عملکرد بهتری داشتند. همچنین ترکیب روایت داستان با گفت و گو، پرسشگری و فعالیتهای گروهی اثر بخشی آموزش را افزایش داد و استفاده از داستانهای بومی و فرهنگی موجب تثبیت بهتر مفاهیم ارزشی شد. بر اساس نتایج این پژوهش، آموزش داستانهای اخلاقی به عنوان روشی جذاب، موثر و پایدار می تواند نقش مهمی در پرورش نسلی اخلاق مدار و ارزش محور ایفا کند. توصیه می شود این روش در برنامه های تربیتی مدارس و خانواده ها به صورت منظم و هدفمند گنجانده شود.

کلیدواژه ها:

داستان ، اخلاقی ، ارزشها ، کودکان ، پرورش ، اخلاقی همدلی