تحلیل چالشهای تربیت ارزش مدار در نظام آموزشی کنونی

تربیت ارزش مدار به عنوان یکی از اهداف اساسی نظامهای آموزشی نقش مهمی در شکل دهی شخصیت، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی نسل آینده ایفا می کند. با وجود تصریح این هدف در اسناد بالادستی، شواهد نشان می دهد که تحقق آن در نظام آموزشی کنونی با موانع جدی مواجه است. این پژوهش با هدف شناسایی و تحلیل چالشهای تربیت ارزش مدار از رویکرد کیفی و تحلیل محتوای اسناد و مصاحبه با معلمان، مدیران و کارشناسان بهره گرفته، یافته ها نشان داد که مهمترین موانع در چهار دسته اصلی شامل چالشهای ساختاری (آزمون محوری، نبود پیوند با زندگی واقعی)، انعطاف ناپذیری برنامه درسی، چالشهای محتوایی (رویکرد نصیحت محور، جدایی ارزش ها از سایر دروس، به روزرسانی ناکافی مثال ها و موقعیت ها)، چالشهای فرهنگی اجتماعی (تعارض پیام های مدرسه و محیط بیرونی، ضعف الگوهای رفتاری، نادیده گرفتن تنوع فرهنگی) و چالشهای اجرایی (کمبود مهارت ها، معلمان محدودیت ها، زمان، نبود ابزار ارزیابی کیفی) قرار می گیرند. تحلیل نتایج بر مبنای نظریه های رشد، اخلاقی، یادگیری اجتماعی و ساخت گرایی نشان داد که برای ارتقای اثربخشی تربیت ارزش مدار، لازم است سیاست ها و برنامه های آموزشی به سمت تجربه محوری، تعامل اجتماعی معنادار و هماهنگی میان نهادهای تربیتی حرکت کنند. این پژوهش تاکید می کند که تربیت ارزش مدار فرآیندی چندبعدی و بین نهادی است که موفقیت آن مستلزم بازنگری ساختاری و همسویی فرهنگی اجتماعی در کل نظام تعلیم و تربیت می باشد.

کلیدواژه ها:

تربیت ارزش ، مدار ، نظام آموزشی ، آزمون محوری ، تعارض ارزشی ، آموزش اخلاقی