بررسی اثر ریزموجودات مفید بر ویژگیهای ریشه پایه های بادام در شرایط تنش شوری

شناسایی روشهای کارآمد در مقابل تنشهای غیر زیستی یک چالش بزرگ است در راستای انتخاب پایه های جدید مقاوم به شوری و اثر سطوح مختلف شوری و تیمارهای ریز موجودات مفید بر ویژگیهای ریشه پایه های بادام، این پژوهش به صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با ۳ تکرار، در دانشکده ی کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی انجام شد. نهالهای دوساله ی دو هیبرید هلو و بادام (GF۶۷۷ و GN۱۵) و پایه ی بذری، بادام با کود زیستی ریز موجودات مفید (EM) با غلظتهای صفر، ۱۰، ۲۰ و ۳۰ میلی لیتر در لیتر به روش کاربرد خاکی روی پایه ها اعمال شدند. صفات درصد زنده مانی حجم ریشه، نسبت وزن خشک ریشه ساقه، اندازه گیری شدند. تجزیه واریانس داده ها نشان داد که اثرات ساده تیمارها، در تمام صفات مورد بررسی از نظر آماری در سطح احتمال ۱ درصد دارای تفاوت معنی داری بودند. اثر متقابل تیمار ریزموجودات مفید، سال و پایه بر حجم ریشه و وزن خشک ریشه به ساقه از نظر آماری در سطح احتمال ۱ درصد معنی دار بودند. اثرات سه گانه ی، پایه EM و شوری بر تمام شاخصها، از نظر آماری در سطح احتمال ۱ درصد معنی دار بود. با افزایش غلظت تیمار زیستی EM تا سطح ۳۰ میلی لیتر بر لیتر تمام شاخص های در هر ۳ پایه ی تحت تنش شوری، به ویژه در پایه ی GF۶۷۷، بهبود پیدا کردند. از بین صفات مورد آزمایش، حجم ریشه و نسبت وزن خشک ریشه به ساقه نشانگرهای مناسبی به منظور بررسی تحمل به شوری پایه های بادام بودند. کاربرد کودهای زیستی باعث بهبود شاخصهای مورد مطالعه در هر ۳ پایه ی مورد مطالعه شد و بهترین نتیجه مربوط به ترکیب تیماری پایهی GF۶۷۷، سطح ۳۰ میلیلیتر بر لیتر ریز موجودات مفید و صفر میلی مولار شوری بود. در شرایط فوق هیبرید، GF۶۷۷ نسبت به دو پایه ی دیگر در شرایط تنش شوری ناشی از کلرید سدیم متحمل تر ارزیابی شد و پایه های بذری و GN۱۵ در رده های بعدی قرار گرفتند.

کلیدواژه ها:

زنده مانی ، کلرید سدیم ، وزن خشک