نقش آموزش در توسعه گردشگری خلاق مذهبی

گردشگری مذهبی یکی از مهم ترین اشکال گردشگری در ایران و جهان است و مشهد به عنوان بزرگ ترین قطب زیارتی جهان تشیع، سالانه پذیرای میلیون ها گردشگر داخلی و خارجی است. با وجود اهمیت اقتصادی و فرهنگی این نوع گردشگری، تمرکز بیش از حد بر جنبه های مناسکی و خدماتی موجب شده است که ظرفیت های خلاقانه آن کمتر مورد توجه قرار گیرد. این پژوهش با هدف بررسی نقش آموزش در توسعه گردشگری خلاق مذهبی در مشهد انجام شد. روش تحقیق ترکیبی (کمی–کیفی) بود؛ در بخش کمی، پرسشنامه ای ۲۰ گویه ای میان ۴۰۰ گردشگر داخلی و خارجی طراحی شد و در بخش کیفی، ۱۲ مصاحبه نیمه ساختاریافته با مدیران و فعالان گردشگری مذهبی انجام گرفت. داده های کمی با روش های آماری توصیفی و استنباطی و داده های کیفی با تحلیل مضمون بررسی شدند. نتایج نشان داد آموزش در سه سطح میزبانان، اصناف و مدیران می تواند نقش کلیدی در ارتقای تجربه گردشگران و تبدیل گردشگری مذهبی سنتی به گردشگری خلاق ایفا کند. در پایان، با توجه به مبانی نظری و یافته های پژوهش مدلی آموزشی-خلاق برای توسعه پایدار گردشگری مذهبی مشهد ارائه شد.

کلیدواژه ها:

گردشگری خلاق ، گردشگری مذهبی ، مشهد ، آموزش گردشگری