تخمین خسارات اقتصادی سیلاب با تلفیق مدل‎سازی هیدرومتئورولوژیکی و شبیه سازی هیدرولیکی- رویکردی نوین برای مدیریت و کاهش خسارات سیل (مطالعه موردی: حوضه پلدختر)

در سال های اخیر افزایش فراوانی سیلاب و خسارات ناشی از آن، نیاز فوری به بهبود مدیریت ریسک سیلاب را پررنگ نموده است تا به واسطه آن مناطق مستعد وقوع سیل مشخص و میزان خسارت سیلاب در آن ها تعیین شود. با توجه به نقش مهم توابع خسارت در مطالعات ارزیابی خسارت سیلاب، در این پژوهش که بطور موردی بر روی حوضه آبخیز پلدختر به انجام رسیده است؛ ضمن توسعه مدل منطقه ای برای تخمین خسارت سیلاب در مناطق مسکونی، پتانسیل کاربرد خروجی مدل عددی هواشناسی WRF برای تخمین مولفه های هیدرولوژیکی، هیدرولیکی و خسارت سیلاب مورد ارزیابی قرار گرفته است. در این پژوهش، از مدل های عددی هواشناسی WRF برای پیش بینی بارش، مدل هیدرولوژیکی HEC-HMS برای شبیه سازی رواناب و مدل هیدرولیکی دوبعدی HEC-RAS برای شبیه سازی پهنه سیلاب استفاده شد. نتایج نشان داد که مدل WRF با خطایی در حدود ۴۷/۱ درصد در تخمین دبی اوج سیلاب، ۹۸/۲ درصد در شبیه سازی عمق سیلاب و ۹۳/۱ درصد در شبیه سازی عرض سطح آب از عملکرد مناسبی برای کاربرد با هدف مدلسازی هیدرولوژیکی و هیدرولیکی برخوردار می باشد. همچنین، مدل خسارت توسعه یافته با خطای نسبی کمتر از ۱۰ درصد، قابلیت خوبی در تخمین خسارات سیلاب در مناطق مسکونی نشان داد. علاوه براین، بررسی روش های تبدیل خسارات نسبی به ریالی حاکی از آن است که افزایش دقت مکانی در محاسبه متراژ ساختمان ها و استفاده از ضریب هزینه بازسازی/نوسازی برای سیلاب های با عمق کم، منجر به تخمین دقیق تری از خسارات می شود.

کلیدواژه ها:

خسارت سیلاب ، مدل دوبعدی HEC-RAS ، توابع عمق-خسارت ، ضریب هزینه بازسازی/نوسازی