چالش های تدریس علوم تجربی در دوره متوسطه اول و راهکارهای پیشنهادی

آموزش علوم تجربی در دوره متوسطه اول، به عنوان سنگ بنای تفکر انتقادی، حل مسئله و پرورش شهروندان آگاه به علم، از اهمیتی استراتژیک برخوردار است. با این حال، نظام های آموزشی در سراسر جهان، از جمله ایران، با چالش های متعددی در تحقق اهداف این حوزه مواجه هستند. این مقاله با استفاده از روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و با مرور نظام مند پیشینه پژوهش، به شناسایی و تحلیل عمیق چالش های اصلی در تدریس علوم تجربی در این دوره می پردازد. چالش ها در شش حوزه اصلی دسته بندی شده اند: (۱) چالش های مرتبط با برنامه درسی و محتوا، (۲) چالش های روش شناختی و پداگوژیک، (۳) چالش های مرتبط با معلمان، (۴) چالش های مربوط به منابع و زیرساخت ها، (۵) چالش های حوزه ارزشیابی، و (۶) چالش های مرتبط با دانش آموزان. در هر بخش، ضمن تحلیل ریشه ای مشکلات، راهکارهای عملی و مبتنی بر شواهد پژوهشی ارائه می گردد. راهکارهایی نظیر اصلاح برنامه درسی به سمت رویکردهای تلفیقی (مانند STEAM)، گذار از تدریس سخنرانی محور به آموزش مبتنی بر کاوشگری (IBSE)، توسعه حرفه ای مستمر معلمان، تجهیز مدارس به آزمایشگاه های مجازی و واقعی، و بازنگری در نظام ارزشیابی به سمت روش های معتبر و عملکردی، مورد بحث و بررسی قرار گرفته اند. نتیجه گیری این مقاله بر ضرورت اتخاذ یک رویکرد کل نگر و سیستمی برای غلبه بر این چالش ها تاکید دارد که در آن، تمامی ارکان نظام آموزشی، از سیاست گذاران تا معلمان و دانش آموزان، نقشی فعال ایفا می کنند.

کلیدواژه ها:

علوم تجربی ، دوره متوسطه اول ، چالش های تدریس ، راهکارهای آموزشی ، سواد علمی ، آموزش مبتنی بر کاوشگری