چالش ها و قابلیت های تنوع فرهنگی در مدارس چند فرهنگی ایران: روایتی از تجربه مدیران

هدف: این پژوهش با هدف بررسی چالش ها و فرصت های پذیرش تنوع فرهنگی در سازمان های آموزشی ایران از منظر مدیران آموزشی انجام شده است.در ایران(استان کردستان - سنندج) ، تنوع قومیتی و زبانی ایجاد فرصت های ارزشمندی برای آموزش چندفرهنگی بعنوان یک فرصت در مدارس فراهم کرده است. مدارس می توانند با برگزاری جشن های فرهنگی، معرفی میراث فرهنگی محلی و همکاری با نهادهای فرهنگی بومی، درک متقابل و همدلی میان دانش آموزان را ترویج کنند. این تنوع ناشی از تفاوت های قومی، زبانی، مذهبی و اجتماعی فراگیران و کارکنان آموزشی در ایران می باشد.در استان کردستان و به ویژه در شهر سنندج به عنوان مرکز این استان، تنوع قومیتی و زبانی ایجاد فرصت های ارزشمندی برای آموزش چندفرهنگی بعنوان یک فرصت در مدارس فراهم کرده است. پذیرش و مدیریت این تنوع فرهنگی می تواند فواید متعددی برای سازمان های آموزشی داشته باشد. به عنوان مثال، می تواند منجر به افزایش خلاقیت، نوآوری و درک متقابل در این سازمان ها شود. بنابراین، این پژوهش از منظرگاه مدیران آموزشی، به بررسی چالش ها و فرصت های پذیرش تنوع فرهنگی در سازمان های آموزشی ایران می پردازد. در محیط های آموزشی مدارس ایران، تنوع فرهنگی به صورت گسترده ای مشاهده می شود. این تنوع می تواند ناشی از تفاوت های قومی، زبانی، مذهبی و اجتماعی بین دانش آموزان، معلمان و سایر کارکنان مدرسه باشد. به طور مثال، در مدارس شهرهای چندفرهنگی مانند سنندج، تهران، اصفهان و ...، دانش آموزانی از اقوام مختلف مانند فارس، ترک، کرد و... حضور دارند که هر کدام دارای فرهنگ، زبان و آداب و رسوم متفاوتی هستند.مواد و روش: این پژوهش تفسیری و کیفی است که با راهبرد روایت نگاری و خرده راهبرد پیش روایت انجام شد. مشارکت کنندگان این پژوهش مدیران مدارس شاغل در مدارس (کردستان) بودند، برای این کار از سوی آموزش و پرورش لیستی از مدیران این منطقه که تجربیات زیادی در این عرصه داشتند، دریافت گردید که ۲۰ نفر «۱۰ مرد و ۱۰ زن» از آنان که در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ شاغل بودند، به روش نمونه گیری متوالی یا متواتر و هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری دعوت به مصاحبه شدند. ملاک و معیار انتخاب آنان، داشتن تجربه های ژرف محیط مدارس با تنوع فرهنگی بالا بود.. همچنین برای گردآوری داده ها از یک منشور مصاحبه نیمه ساختاریافته استفاده گردید،. افزون بر این، کدگذاری داده ها با استفاده از الگوی براون و کلارک . و سرانجام داده های گردآوری شده با نرم افزار MAXQDA ۲۰ تجزیه و تحلیل شدند.از تحلیل مضامین برای تجزیه و تحلیل داده ها به دنبال یک فرآیند شش مرحله ای بهره گرفته شد که بر اساس آن تلاش گردید تا مضامین پایه، مضامین سازماندهنده و مضامین فراگیر استخراج گردد، همچنین این روش در ابتدا توسط براون و کلارک (۲۰۱۲) توسعه یافت. این فرآیند منجر به آشنایی، کدگذاری، تولید مضامین، بررسی مضامین، تعریف و نامگذاری مضامین و در نهایت تهیه گزارش شش مرحله ای است که آنها برای جمع بندی مناسب داده ها معرفی کردند.بحث و نتیجه گیری: در این تحقیق، توجه به روایت های مدیران مدارس از مفهوم تنوع فرهنگی در محیط مدرسه مورد بررسی قرار گرفت. در این پژوهش، محققان سه پرسش اصلی را مورد بررسی قرار دادند: اول، درک و تصور مدیران از مفهوم تنوع فرهنگی؛ دوم، فرصت ها و قابلیت های اساسی مرتبط با مفهوم تنوع فرهنگی؛ و سوم، موانع و چالش های موجود در پی مفهوم تنوع فرهنگی در محیط مدرسه. مدیران باور داشتند که برای دستیابی به این مفهوم، شناخت کافی از نحوه فعالیت یادگیرندگان و پذیرش تنوع فرهنگی در بافت مدرسه از اهمیت بالایی برخوردار است.نتایج: نتایج نشان داد که چهار فرا روایت تحت عناوین غنای فرهنگی، هویت فرهنگی، تبادل فرهنگی و همدلی فرهنگی از درک و تصور مفهوم تنوع فرهنگی قابل احصاء بود. با وجود گوناگونی فرا روایت ها، چالش اساسی در پی مفهوم تنوع فرهنگی مستلزم تعصبات فرهنگی، نیازهای متنوع فرهنگی، عدم آشنایی فرهنگی موانع ارتباطی فرهنگی است. و نهایتا تاکید آنان در ضمن قابلیت ها و فرصتها بر مفاهیمی نظیر تبادل دانش و تجربیات، توسعه مهارت های بین فرهنگی، ایجاد احساس تعلق و همبستگی، بهبود کیفیت آموزش بود که مشارکت کنندگان بدان تاکید می ورزیدند.

کلیدواژه ها:

"تنوع فرهنگی" ، " مدیران مدارس" ، سازمان های آموزشی"