مقایسه اثربخشی درمان شناختی رفتاری و اکت در اضطراب اجتماعی دانش آموزان دختر مقطع دبیرستان شهرستان گلبهار

هدف از پژوهش حاضر تعیین اثربخشی درمان شناختی رفتاری و درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش در اضطراب اجتماعی دانش آموزان دختر نوجوان مقطع دبیرستان شهرستان گلبهار بوده است. اضطراب یک حالت کاملا طبیعی و سهم کسانی است که فکر می کنند انواع متعدد مسائل زندگی، فردی، اجتماعی و جهانی ایجاب می کند که ما به طور دایم از خود سازگاری نشان دهیم. برخی ترسها و اضطرابها در دوران کودکی و نوجوانی بخشی از تحول هنجار کودکان و نوجوانان به حساب می آیند. اما وقتی این اضطراب از حالت طبیعی خود خارج شود می تواند منجر به اختلالات ناشی از اضطراب گردد که از شایع ترین اختلالات روانپزشکی محسوب می گردد. اختلالات اضطرابی سومین نوع از شایع ترین اختلالات روانی بعد از اختلال افسردگی و اختلال وابستگی به مواد است. اضطراب اجتماعی هراس اجتماعی یا اضطراب جمع می باشد که به خصوص در نوجوانان و جوانان دیده می شود. فشارهای روانی ناشی از زندگی مدرن و تغییرات سریع اجتماعی که تحت تاثیر رشد سریع زندگی صنعتی شکل می گیرد تاثیرات عمده ای بر سلامت روان انسان دارد و می تواند منجر به اختلالاتی نظیر اضطراب اجتماعی شود. اضطراب اجتماعی نرخ شیوع بالایی دارد به طوریکه مطالعات همه گیرشناسی نشان می دهد میزان شیوع این بیماری ۱۲ درصد است که بالاترین میزان بروز آن در دهه دوم عمر انسان است. این اختلال به صورت هراس یا اضطراب آشکار درباره یک یا چند موقعیت اجتماعی که در آن ها فرد در معرض توجه و انتقاد توسط دیگران است تعریف شده است. افراد مبتلا به این اختلال به شدت از انجام رفتار نامناسب یا نشان دادن نشانه های اضطراب در روابط اجتماعی وحشت داشته و سعی در امتناع از حضور در مکان های عمومی دارند. اضطراب اجتماعی بسیاری از جنبه های زندگی فرد را مختل می توان گفت یک اختلال بسیار ناتوان کننده برای فرد مبتلا می باشد که در موارد شدید می تواند کیفیت زندگی شخصی و اجتماعی فرد را به شکل چشم گیری تحت تاثیر قرار داده و مختل کند. بسیاری از مطالعات نشان می دهند که حفظ اختلال اضطراب اجتماعی به ویژه در تنظیمات عملکرد ممکن است با فرآیندهای شناختی مانند نشخوار فکری مرتبط باشد که با فرآیندهای شناختی تکراری از جمله تمرکز بر خود برای رویدادها تعریف می شود. راهبردهای شناختی و رفتاری خاصی مانند نشخوار فکری در طول موقعیت های استرس زا درگیر می شوند و یک استراتژی متمرکز بر هیجان هستند که باعث ایجاد عواطف منفی می شوند. در چند دهه گذشته مطالعات زیادی در حوزه اضطراب دانش آموزان انجام شده است. این مطالعات نشان داده اند که تجربه ی اضطراب در دوران تحصیلات مشکلات عدیده ای را در مراحل بعد زندگی ایجاد می کنند. دانش آموز نوجوانی که از ترس فراموش کردن، پاسخ اشتباه، کردن تپق، زدن سرخ شدن جلوی دیگران و ترس های این چنینی از ارائه کنفرانس و پاسخگویی به سوالات استاد و دبیر اجتناب می کند و یا نگرانی در مورد سربار بودن، قضاوت و انتقاد مکرر خودخواسته، مشکل در صحبت کردن با همسالان یا افراد دیگر، احساس ناراحتی هنگام ملاقات با افراد جدید، نگرانی طولانی مدت قبل از یک رویداد اجتماعی، اجتناب از مکان های عمومی و یا موقعیت های اجتماعی، مشکل در دوستیابی و حفظ روابط، ترس عمومی از قضاوت شدن توسط دیگران دارد. همگی نمونه هایی از اختلال اضطراب اجتماعی نوجوانان را آشکار می سازند. اضطراب کیفیت زندگی را تضعیف می کند. اگر نوجوانی نتواند به خودش اعتماد کند که تصمیمات خوبی می گیرد و همواره با حالتی تدافعی زندگی کند در معرض خطر افسردگی.

کلیدواژه ها:

درمان شناختی رفتاری ، درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش ، اضطراب اجتماعی