بررسی هنجارگریزیهای معنایی در حکایت «فقیر روزی طلب»

هنجارگریزی معنایی به عنوان یکی از شگردهای ادبی به شاعر یا نویسنده این امکان را میدهد که با شکستن قواعد معنایی به رایج زبان، اثر خود را از حالت معمول و متعارف خارج کند و به آن ابعادی تازه و بدیع ببخشد. روش پژوهش مقاله صورت تحلیلی انتخاب شده است. در این روش ابتدا حکایت مرتبط با موضوع مورد بررسی قرار گرفته و داده های اولیه جمع آوری میشوند. سپس با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی، داده ها به دقت بررسی و تحلیل میشوند تا الگوها، مفاهیم، و روابط بین عناصر مختلف شناسایی شوند. این مقاله به بررسی هنجارگریزی در حکایت «فقیر روزی طلب» از دفتر ششم مثنوی معنوی می پردازد. مولانا در این حکایت با بهره گیری از ساختار روایی و زبانی شیرین، به طرح مفاهیم اخلاقی و عرفانی پرداخته است. هنجارگریزی در این حکایت نقش خود را در جذابیت سخن شاعر به خوبی ایفا نموده است؛ تا مخاطب را به بازاندیشی در باورهای رایج و تامل در مفاهیم مربوطه سوق دهد. جستار حاضر با تحلیل این هنجارگریزیها که چگونه مولانا از این شگرد به عنوان ابزاری برای تقویت مفاهیم و زیباسازی گفتار خویش استفاده کرده است. بررسیها نشان میدهد که مولانا به ترتیب از عناصر تضاد کنایه تلمیح و تشبیه بیشترین بهره را برده است.

کلیدواژه ها:

هنجارگریزی معنایی ، حکایت فقیر روزی طلب ، مثنوی معنوی