ارزیابی عملکرد دانه و روغن، اجزای عملکرد، صفات زراعی و ضرایب همبستگی برخی ژنوتیپ های کنجد در منطقه بهبهان

به منظور مطالعه عملکرد دانه و روغن، اجزای عملکرد، برخی صفات زراعی و ضرایب همبستگی ژنوتیپ های کنجد این پژوهش در قالب طرح بلوک-های کامل تصادفی شامل یازده تیمار، نه لاین امید بخش و در دست معرفی، رقم شوین و توده محلی بهبهان با سه تکرار به مدت دو سال (۱۴۰۱ و ۱۴۰۲) در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بهبهان اجرا شد. پس از رسیدن فیزیولوژیک، برداشت در اواسط آبان ماه انجام گرفت. نتایج نشان داد در سال اول آزمایش لاین شماره دو حداکثر عملکرد (۱۲۶۴ کیلوگرم در هکتار) را به خود اختصاص داد. در این سال کاهش عملکرد لاین شماره نه و توده محلی بهبهان در مقایسه با لاین مزبور معنی دار نشد. در سال دوم آزمایش توده محلی بهبهان حداکثر محصول(۲۳۸۱ کیلوگرم در هکتار)را تولید نمود. افزایش عملکرد این توده در مقایسه با لاین های شماره یک و دو معنی دار نبود. بیشترین درصد روغن (۵۱/۳) در سال اول آزمایش در لاین شماره دو مشاهد شد. کاهش درصد روغن در لاین های شماره یک، سه و چهار، رقم شوین و توده محلی بهبهان نسبت به این لاین معنی دار نشد. در سال دوم آزمایش بیشترین درصد روغن (۵۸/۹  درصد) به لاین شماره یک اختصاص یافت. از نظر این صفت اختلاف این لاین با لاین های شماره دو و چهار و توده محلی بهبهان معنی دار نبود. بیشترین عملکرد روغن (۶۴۸ کیلوگرم در هکتار) در سال اول آزمایش به لاین شماره دو مربوط بود. کاهش عملکرد روغن در توده محلی بهبهان نسبت به این این لاین معنی دار نشد. توده محلی بهبهان در سال دوم آزمایش حداکثر عملکرد روغن (۱۳۸۶ کیلوگرم در هکتار) را به خود اختصاص داد. از نظر این صفت اختلاف این توده با لاین های شماره یک و دو معنی دار نشد. مطالعه روابط همبستگی بین صفات مشخص نمود بین عملکرد دانه با ارتفاع بوته، تعداد کپسول در بوته، تعداد دانه در کپسول، وزن هزار دانه، درصد روغن دانه و عملکرد روغن همبستگی مثبت و معنی داری در سطح احتمال ۱ درصد وجود داشت. بر اساس نتایج این پژوهش برای کاشت کنجد در منطقه بهبهان توده محلی بهبهان و لاین شماره دو توصیه می شوند.

کلیدواژه ها:

Capsule ، Plant height ، Sub-branch ، Yield. ، ارتفاع بوته ، شاخه فرعی ، کپسول ، وزن هزاد دانه.