تحلیل سیاست همسایگی جمهوری اسلامی ایران در قبال امارات متحده عربی بر پایه مدل تحلیلی SWOT

چکیده جمهوری اسلامی ایران همواره به سیاست تقویت روابط با کشورهای همجوار به عنوان یکی از ارکان اساسی در رویکرد دیپلماتیک خود نگاه کرده است. در این میان، امارات متحده عربی به دلیل موقعیت راهبردی، ظرفیت های اقتصادی چشمگیر و پیوندهای گسترده اش با قدرت های بین المللی، همواره جایگاه ویژه ای در سیاست همسایگی این کشور داشته است. این پژوهش با استفاده از ابزار کتابخانه­ای، فیش­برداری و پرسشنامه برای گردآوری داده­ها و روش توصیفی-تحلیلی و روش تحلیل SWOT جهت تحلیل داده­ها و همچنین بهره­گیری از گزاره­های نظریه سیاست همسایگی، به دنبال بررسی و تحلیل سیاست همسایگی جمهوری اسلامی ایران در قبال امارات متحده عربی بوده است. نتایج حاکی از آن است که روابط ایران با امارات در بستری پیچیده، حساس و دارای ابعاد متضاد شکل گرفته است. به نحوی که تهدیدات و کاستی های موجود، نسبت به فرصت ها و توانمندی های بالقوه، از وزن و تاثیر بیشتری برخوردارند. این غلبه نسبی تهدیدها بر فرصت ها نشان­گر آن است که تحقق اهداف ایران در سیاست همسایگی تنها با اتکا به ظرفیت های موجود امکان پذیر نیست، بلکه نیازمند اتخاذ راهبردی فعال، چندسطحی و دقیق در مواجهه با چالش های بیرونی و اصلاح ناکارآمدی های داخلی است. این ضرورت در مورد امارات که هم زمان نقشی مهم در اقتصاد منطقه دارد و در رقابت ژئوپلیتیکی خلیج فارس نیز حضوری پررنگ دارد از اهمیت بیشتری برخوردار است. در چنین شرایطی، تدوین سیاستی سنجیده در برابر امارات، مستلزم برقراری تعادلی راهبردی میان بهره گیری از فرصت های مشترک و مدیریت واقع بینانه تهدیدها و محدودیت های موجود خواهد بود.

کلیدواژه ها:

Islamic Republic of Iran ، United Arab Emirates ، neighborhood policy ، strengths and weaknesses ، opportunities and threats ، SWOT analysis method ، جمهوری اسلامی ایران ، امارات متحده عربی ، سیاست همسایگی ، نقاط قوت و ضعف ، فرصت ها و تهدیدات ، روش تحلیل SWOT