سنجش میزان توسعه یافتگی بنادر دریای کاسپین
محل انتشار: فصلنامه جغرافیا و توسعه، دوره: 23، شماره: 80
سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 168
فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_GDIJ-23-80_002
تاریخ نمایه سازی: 4 مهر 1404
چکیده مقاله:
در زنجیره تامین جهانی، یک بندر دریایی بهعنوان بخش مهمی از شبکه بینوجهی، نقشی محوری در پیوند میان؛ صادرکنندگان و واردکنندگان، تسهیل تجارت و توسعه شهر و مناطق پسکرانهای ایفا میکند. هدف از انجام این پژوهش، ارزیابی سطح توسعهیافتگی بنادر در نوار ساحلی دریای خزر و بررسی جایگاه کشورها در این منطقه از جهت تسهیل تجارت و توسعه مناطق پسکرانهای میباشد. پس از بررسیهای کلی و مقایسه عوامل و معیارها، از میان بنادر دریای خزر؛ ۱۲ بندر (امیرآباد، انزلی، نوشهر، اکتائو، کوریک، ترکمنباشی، باکو، آلات، دوبندی، آستراخان، ماخاچ قلعه و علیا) بهعنوان مهمترین بنادر برای تحلیل انتخاب شدند. در مرحله اول با طراحی پرسشنامهای از نظرات ۸ خبره برای درک میزان اهمیت هر عامل و معیارهای آن در ارزیابی میزان توسعهیافتگی بندر بهره گرفته شد. سپس با کمک روش «فوکام» وزن هر عامل و معیارهای آن محاسبه شد. طبق نظرسنجی صورتگرفته، عوامل برونزای خشکی با وزن ۰.۴۰۴ در انتخاب بندر بیشترین تاثیر را داشت؛ به این معنا که کاربران بندر ممکن است جذابیت بندر را تنها با ویژگیهای سنتی مانند زیرساخت بندر و خدمات اندازه گیری نکنند بلکه برای توسعه شبکههای حملونقل داخلی و افزایش امکانات پشتیبانی مانند بنادر خشک ارزش قائل شوند. در مرحله دوم، با استفاده از نتایج پرسشنامه، وزن معیارها محاسبه شد و براساس روش تصمیمگیری چندمعیاره (مارکوس) به رتبهبندی بنادر دریای خزر براساس سطح توسعهیافتگی آنها اقدام گردید. نتایج بهدستآمده نشان میدهد که بندر آستراخان روسیه با امتیاز (۰.۷۳۹) در رتبه اول، بندر باکو آذربایجان با امتیاز (۰.۷۰۵) در رتبه دوم و بندر ماخاچ قلعه روسیه و ترکمنباشی ترکمنستان بهترتیب با امتیاز (۰.۵۳۱ و ۰.۵۲۲) در رتبههای سوم و چهارم قرار دارند. از میان بنادر ایرانی امیرآباد با امتیاز (۰.۵۰۳) بهعنوان توسعه یافتهترین بندر ایران در شمال، بندر انزلی با امتیاز (۰.۳۰۰) و بندر نوشهر با امتیاز (۰.۲۷۳) در رتبههای پنجم، هشتم و دهم شناخته شدند.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
عرفان صغادی
کارشناس ارشد برنامه ریزی منطقه ای، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه شیراز ، شیراز، ایران
مجتبی آراسته
استادیار بخش شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
خلیل حاجی پور
استادیار بخش شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :