نقش عفاف و حجاب در تقویت گفتمان فرهنگ اسلامی و تامین امنیت احتماعی

در فرهنگ اسلامی، عفاف و حجاب به عنوان دو عنصر کلیدی در تامین کرامت انسانی، تقویت پیوندهای اجتماعی و حفظ ارزش های اخلاقی و اجتماعی شناخته می شوند. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر عفاف و حجاب بر گفتمان سازی فرهنگ اسلامی و تقویت انسجام اجتماعی انجام شده است. از این رو، نقش حجاب به عنوان یک فرهنگ دینی و اجتماعی در این زمینه تحلیل می شود.این پژوهش به صورت کیفی و کاربردی طراحی شده و با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۵ نفر از خبرگان در حوزه عفاف و حجاب، که به صورت هدفمند و بر اساس معیارهای علمی انتخاب شده اند، صورت گرفته است. برای تامین روایی داده ها، از سه شاخص اعتمادپذیری، اطمینان پذیری و تاییدپذیری استفاده شده است.نتایج پژوهش نشان داد که در پاسخ به پرسش «گوناگونی نهادینه سازی فرهنگ عفاف و حجاب در اجتماع»، ۵۰ مفهوم در ۱۰ مقوله به عنوان راهکارهای موثر مطرح گردید. همچنین در پاسخ به پرسش «نقش گفتمان سازی حجاب در فرهنگ اسلامی»، ۲۲ مفهوم در ۴ مقوله و برای پرسش «نقش عفاف در فرهنگ سازی اسلامی»، ۳۰ مفهوم در ۵ مقوله شناسایی شد.گوناگونی ترویج عفاف و حجاب شامل تکرار ارزش های عفت و حجاب در طولانی مدت، اقدامات حمایتی خانواده، آموزش پذیرش حجاب، آگاهی بخشی، ارائه الگوهای مثبت از افراد باعفت و حجاب، استفاده از هنر و رسانه برای ترویج حجاب، استدلال منطقی برای پذیرش حجاب، نقش حمایتی دولت، تقویت جنبه های دینی حجاب و توجه به جنبه های زیبایی شناختی حجاب بود.نقش گفتمان سازی حجاب در تمدن سازی اسلامی با اقداماتی چون معرفی دستاوردهای زنان موفق، گفتمان هویتی، دینی و اخلاقی، حجاب به عنوان گفتمان غیرکلامی و گفتمان سازی حجاب در رسانه و همچنین حجاب به عنوان نماد هویت اسلامی ایرانی دسته بندی شده است.

کلیدواژه ها:

امنیت اجتماعی ، عفاف و حجاب ، گفتمان اسلامی ، فرهنگ پذیری ، سلامت جامعه