تاثیرات آسیب شناسی بافتی و ایمنوهیستوشیمیایی کلرید سرب بر مخ بلدرچین ژاپنی (Coturnix coturnix japonica)

هدف: مسمومیت با سرب یکی از نگرانی های مهم بهداشت محیطی است که اثرات نوروتوکسیک (سمیت عصبی) آن در گونه های مهره دار به خوبی مستند شده است. بلدرچین ژاپنی (Coturnix coturnix japonica) به دلیل حساسیت بالا به آلاینده های محیطی و اهمیت آن در سلامت حیات وحش و طیور، یک مدل پرنده ای ارزشمند برای مطالعه سمیت فلزات سنگین محسوب می شود. این مطالعه به بررسی اثرات آسیب شناسی بافتی کلرید سرب (PbCl₂) بر مخ بلدرچین و ارزیابی تغییرات ایمنوهیستوشیمیایی با اندازه گیری میزان بیان پروتئین اسیدی فیبریلی گلیال (GFAP) می پردازد.مواد و روش ها: سی بلدرچین از هر دو جنس به طور تصادفی به سه گروه ده تایی تقسیم شدند. گروه کنترل به مدت ۶۰ روز آب مقطر دریافت کرد. گروه اول آزمایشی روزانه به مدت ۳۰ روز PbCl₂ با دوز ۲۵ میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن دریافت کرد، و گروه دوم آزمایشی روزانه به مدت ۳۰ روز PbCl₂ با دوز ۵۰ میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن دریافت کرد. نمونه برداری برای بررسی های آسیب شناسی بافتی و ایمنوهیستوشیمیایی در روزهای ۱۵، ۳۰ و ۶۰ از آغاز آزمایش انجام شد.نتایج: بررسی های بافت شناسی نشان دهنده بروز ضایعات متعدد در تمامی زمان های نمونه برداری بود. احتقان گسترده در بیشتر لایه های قشر مخ، به ویژه لایه پیرامیدال داخلی مشاهده شد. تخریب سلول های گلیال و نورونی در لایه گرانولی خارجی به همراه خوشه بندی سلول های گلیال به ثبت رسید. هیپرتروفی سلول های پیرامیدال در لایه پیرامیدال خارجی دیده شد. بررسی ایمنوهیستوشیمیایی بیان GFAP در گروه اول آزمایشی واکنش مثبت قوی (۱۱ تا ۲۵ سلول رنگ آمیزی شده) را در روز ۱۵، واکنش مثبت ضعیف (۱ تا ۳ سلول رنگ شده) در روزهای ۳۰ و ۶۰ نشان داد. در گروه دوم، بیان GFAP در روز ۱۵ بسیار قوی (۲۵ سلول >)، در روز ۳۰ قوی (۱۱ تا ۲۵ سلول)، و در روز ۶۰ نیز قوی بود.نتیجه گیری: قرار گرفتن در معرض کلرید سرب باعث آسیب های شدید بافتی در مخ بلدرچین می شود که با تخریب نورونی، فعال سازی سلول های گلیال، و پاسخ های التهابی همراه است. یافته های ایمنوهیستوشیمیایی و آسیب شناسی بافتی، سازوکارهای سلولی نوروتوکسیسیته ناشی از سرب را روشن می سازند. این نتایج درک بهتری از سمیت فلزات سنگین در گونه های پرنده فراهم می کنند و از بلدرچین ژاپنی به عنوان گونه ای شاخص برای مطالعات آلودگی محیطی با سرب حمایت می کنند.

کلیدواژه ها:

ایمنوهیستوشیمی ، بلدرچین ژاپنی ، کلرید سرب ، مخ ، GFAP