پدیدارشناسی تزاحم سازوکارهای حل اختلاف مبتنی بر فقه و حقوق بین الملل (مطالعه تطبیقی«داوری» در فقه شیعی)

داوری مبتنی بر دین به عنوان یکی از سازوکارهای حل اختلاف، دارای کاربردها و مزیت¬های فراوانی در نظام¬های حقوقی دنیا است. حکمیت نیز به عنوان یک فرایند داوری اسلامی، دارای ظرفیت های معرفت شناختی، انسان شناختی و حقوقی است که به صورت جامع بررسی و بهره¬برداری نشده است. بر همین اساس، تحقیق حاضر تلاشی است تا با استخدام روش پدیدارشناسی، ضمن کشف ظرفیت های فقه شیعی در این زمینه، محورهای اصلی تزاحم مکانیسم¬های حل اختلاف مبتنی بر فقه و حقوق بین الملل را بررسی کند. نتایج تحقیق نشان داده است که کاربست حکمیت در بافت بین الملل در سه بعد تزاحم ساختاری-معرفتی، تزاحم ماهوی، و تزاحم رویه¬ای با چالش هایی روبرو است که هرکدام خود دارای متغیرهای گوناگونی است. عدم تقارن هستی شناسی و معرفت شناسی در دو ساحت دینی و حقوقی و فقدان هم افزایی بین این دو حیطه اهم دلایل زمینه¬ای این چالش ها به شمار می روند.

کلیدواژه ها:

تزاحم ، داوری ، عقد معین ، عقد معاوضی ، معرفت شناسی فقهی- حقوقی.