تاریخ گذاری رادیوکربن بقایای انسانی گورستان مرسین چال

استفاده از گاهنگاری مطلق با روش سالیابی رادیوکربن یا کربن ۱۴در مطالعات باستان شناسی امروزی در جهان به طور چشمگیری متداول شده است. گورستان مرسین چال در روستای تلاجیم، شهرستان مهدی شهر، استان سمنان واقع شده است. تاکنون چهار فصل کاوش در این محوطه انجام گرفته و کاوشگران بر پایه یافته های حاصل از گورهای کاوش شده، تاریخ گذاری نسبی آن به اواخر هزاره اول پیش ازمیلاد پیشنهاد داده اند. این پژوهش دارای ماهیت بنیادی با رویکردی توصیفی-تحلیلی و روش گردآوری آن دارای دو بخش میدانی و آزمایشگاهی است. در مطالعات میدانی یافته های حاصل از کاوش مورد مستندنگاری و مطالعه قرارگرفتند و سپس نمونه های آزمایشگاهی انتخاب شدند. در مرحله دوم برای تاریخ گذاری مطلق نمونه هایی از بقایای شش اسکلت انسانی از شش گور که در طول فصل چهارم کاوش گورستان مرسین چال کشف شده بودند، انتخاب شدند. این نمونه ها با استفاده از تکنیک های رادیوکربن (C۱۴) و با استفاده از روش طیف سنجی جرمی شتاب دهنده (AMS)، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند؛ بنابراین هدف اصلی این پژوهش گاهنگاری مطلق گورستان مرسین چال و یافته های داخل گورهاست. پرسش های قابل طرح در این پژوهش عبارتنداز: گورستان مرسین چال مربوط به چه دوره های فرهنگی است؟ و شیوه های تدفین و نوع اشیای داخل گورها در دوره های به چه شکلی بوده است؟ و افراد دفن شده در این گورستان دارای چه نوع رژیم غذایی بودند؟ نتایج تاریخ گذاری نشان داد که این گورستان در بازه زمانی ۴۰۹ تا ۵۱ پ.م. هم زمان با ادوار هخامنشی، سلوکی و اشکانی مورداستفاده قرار گرفته و شیوه های تدفین و اشیای درون گورها در تمام این دوره ها ثابت مانده و تغییر چشمگیری در گذر زمان نداشته اند. بررسی ترکیب ایزوتوپی کربن (δ۱۳C) و نیتروژن (δ۱۵N) کلاژن این افراد با روش IRMS، بیانگر مصرف ترکیبی مواد غذایی گیاهی و حیوانی در رژیم غذایی افراد مورد مطالعه است.

کلیدواژه ها:

فلات مرکزی ایران ، گورستان مرسین چال ، تاریخ گذاری رادیوکربن