«آن که بذر شر می کارد»: خوانشی چندصدایی از دیگری سازی و سازوکار هویت در «حکایت خان های اودوسئوس» در اودیسه هومر

دیگری سازی، در حکم سازوکار اصلی برساخت هویت، از دیرباز در جوامع بشری صورت می گرفته؛ اما فقط در دوره اخیر به لحاظ مفهومی بررسی شده است. پژوهش حاضر با استفاده از خوانش چندصدایی (کنترپوان)؛ راهبرد ساخت گشایانه ای که ادوارد سعید از موسیقی کلاسیک غربی اقتباس کرده است، به مسئله سازوکار هویت در «حکایت خان های اودوسئوس» در اودیسه هومر می‎پردازد. هدف این جستار آشکارسازی زیرمتن ایدئولوژیک این حماسه رمانتیک کانونی و دادن مجال بروز به صدای شخصیت های هیولاشده و سرکوب شده در گفتمان قهرمان و روایت گر است. این تحلیل استدلال می کند که اودیسه نقش مهمی در برساختن سوژگی غربی ایفا کرده و با قراردادن او در برابر دیگری هایش نوعی هویت ملی یا فرهنگی هم به مردم یونان باستان و هم به مرد غربی مدرن بخشیده است. با این حال، خوانش چندصدایی نشان می دهد که اودوسئوس با دیگری های بدنهاد و وحشی ای که در روند جست وجو با آنان مواجه می شود، ذاتا هیچ تفاوتی ندارد و هویتی که برای هردو گروه ساخته شده، صرفا حاصل قراردادها و قدرت گفتمانی است؛ بنابراین، یافته های پژوهش حاضر در سازوکار متعارف برساخت هویت در فرهنگ غرب تردید می کنند؛ با این امید که بتوانند زمینه را برای خوانش نقادانه دیگری از این نوع متون کلاسیک و ارزیابی مجدد ترجمه های آن ها فراهم کنند.

کلیدواژه ها:

دیگری سازی ، حماسه رمانتیک ، هویت ملی ، خوانش چندصدایی (کنترپوان) ، «حکایت خان های اودوسئوس»