بررسی آگاهی و رفتار کشاورزان شهرک شهید کریمی دزفول در ارتباط با شاخصهای توسعه پایدار کشاورزی

هدف: بررسی آگاهی و رفتار کشاورزان منطقه شهرک شهید کریمی (دزفول) در سال ۱۳۹۷. مواد و روشها: مطالعه میدانی در شهرک شهید کریمی (۹۶۰ هکتار) با مشارکت ۳۸ کشاورز از میان ۸۰ نفر، با استفاده از پرسشنامه دو بخشی (آگاهی و رفتار) صورت گرفت. یافتههای پژوهش: میزان آگاهی و رفتار کشاورزان در چند زمینه بررسی شد که در ادامه به برخی از آنها اشاره میشود. آشنایی با: با فنآوریهای نوین: ۱۵.۸%، سیستم های نوین آبیاری: ۵۷.۹%، روش حذف ضایعات کشاورزی: ۲۱% سوزاندن، چرای دام و شخمزدن: ۶۸%، سیستم جمعآوری زهاب: ۴۶% عدم جمعآوری و رها نمودن در محل و در مورد رفتار، انجام آیش: ۷۱%، تناوب زراعی: ۸۹%، استفاده از بقولات در تناوب: ۸۱.۶%، انجام تفکیک و استفاده از ضایعات کشاورزی: ۵.۴%، استفاده از سیستمهای نوین آبیاری: ۹۲% خیلی کم، بیشترین کود استفاده شده: ۹۰.۵% شیمیایی، سیستم انتقال آب: ۶۵% بتونی و مدیریت زهاب کشاورزی: ۲۸.۹%. نتیجهگیری: بالای ۵۰% کشاورزان با سیستمهای نوین آبیاری آشنا بودند ولی درصد بسیار کمی از این سیستمها استفاده میکردند. بیش از ۵۰% با روشهای درست حذف ضایعات کشاورزی آشنا بودند ولی تعداد بسیار کمی دست به اقدام درست میزدند. آشنایی با سیستمهای جمعآوری زهاب زیر ۵۰% بود و در عمل هم فقط نزدیک به ۳۰% کشاورزان به این موضوع اهمیت میدادند. عدم بروز رفتار مناسب میتواند دلیلهای متفاوتی داشته باشد از جمله آگاهی ناکافی در مورد اهمیت یک رفتار، عدم وجود انگیزه و اراده کافی برای اقدام با وجود آگاهی، استیجاری بودن زمین، عدم وجود نظارت کافی نهادهای مسوول و واکنشهای تشویقی و تنبیهی از طرف آنها، داشتن آگاهی کافی از اهمیت انجام یک رفتار ولی عدم وجود دانش و امکانات فنی برای اجرای آن و همچنین عدم وجود حمایت و پشتوانه مالی کافی. در این مطالعه به نظر میرسد برخی رفتارهای درست، از جمله توجه به آیش و تناوب زراعی، از طریق دانش سنتی به کشاورزان رسیده است. در نهایت میتوان چنین نتیجه گرفت که وجود آگاهی همیشه منجر به رفتار درست نمیشود و آموزشهای اصولی و مستمر همراه با حمایت علمی، فنی و مالی از کشاورزان، تشویق رفتارهای درست و ارزش دادن به دانش بومی میتواند منجر به افزایش بروز رفتارهای کشاورزان در راستای رسیدن

کلیدواژه ها:

آگاهی ، رفتار ، کشاورزان ، توسعه پایدار ، شهرک شهید کریمی ، دزفول