شناسایی و بررسی عوامل موثر بر معیشت پایدار روستایی مبتنی بر نقش بوم گردشگری

رویکرد معیشت پایدار یکی از رویکردهای جدید در زمینه ی توسعه ی پایدار روستایی است که به منظور کاهش فقر و بهبود استانداردهای زندگی روستایی مورد توجه قرار گرفته است و عوامل موثر بر آن دارای اهمیت و نقش حیاتی می باشند. این تحقیق با هدف شناسایی و اولویت بندی عوامل موثر بر معیشت پایدار روستایی مبتنی بر نقش بوم گردشگری در روستاهای هدف گردشگری شهرستان الیگودرز در دو بخش کیفی و کمی انجام پذیرفت. تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی بوده و از لحاظ چگونگی به دست آوردن داده ها از نوع توصیفی و آمیخته (کیفی-کمی) است. جامعه آماری پژوهش حاضر در دو بخش کیفی و کمی بودند که در بخش کیفی، افراد کلیدی (متخصصین مرتبط با گردشگری، متخصصین سازمان میراث فرهنگی شهرستان الیگودرز و مسئولین روستاهای هدف از جمله دهیاری ها، بخشداری ها، فرماندهی شهرستان و شهرداری شهرستان الیگودرز) روستاهای دارای جاذبه گردشگری (کیگوران، چغاگرگ، دره حیدر، فهره تپه، گایکان، بیشه خزان، فرسش و خمه بالا) بودند که با استفاده از نمونه گیری گلوله برفی انتخاب و با ابزار مصاحبه عمیق مورد پژوهش قرار گرفتند. و در بخش کمی، کلیه روستاییان روستاهای کیگوران، چغاگرگ، دره حیدر، فهره تپه، گایکان، بیشه خزان، فرسش و خمه بالا بودند که تعداد کل آنها ۵۲۸۷ نفر بود و از این تعداد ۳۵۸ نفر با استفاده از فرمول کوکران و نمونه گیری تصادفی با انتساب متناسب انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده در بخش کمی پرسشنامه ای بود که از بخش کیفی تحقیق استخراج شده بود. پایایی پرسشنامه از طریق آلفای کرونباخ (۹۰/.) تایید شد. نتایج پژوهش حاکی از آن است در زمینه عوامل موثر بر معیشت پایدار روستایی مبتنی بر بوم گردشگری ۵۸ شاخص موثر شناسایی شد. سپس این ۵۸ شاخص با نظر خبرگان در ۶ گروه و عامل اصلی قرار گرفتند. این عوامل به ترتیب شامل عوامل آموزشی، زیرساختی، اقتصادی، زیست محیطی، اجتماعی و کالبدی-فضایی بودند. در مرحله اول عوامل آموزشی به عنوان موثرترین عوامل شناخته شدند. در ادامه عوامل زیرساختی، زیست محیطی، اجتماعی و کالبدی-فضایی به عنوان دیگر عوامل موثر بر بهبود معیشت پایدار روستایی مبتنی

کلیدواژه ها:

معیشت پایدار ، روستایی ، بوم گردشگری ، عوامل موثر